Maqolalar

RADIOTO'LQINLARNING TARQALISH XUSUSIYATLARI

Jild 4 son 33 (2026): Yosh olimlar 49-51

DOI: 10.5281/zenodo.19907843 2026-04-29 Maqolalar Open Access

Mualliflar

  • G’ulomov Farruxbek Farg’ona davlat texnika universiteti
  • L.Dalibekov Farg’ona davlat texnika universiteti

Annotatsiya

Ushbu maqolada radioto‘lqinlarning turli muhitlarda (atmosfera, ionosfera, yer yuzasi) tarqalish qonuniyatlari va fizik mexanizmlariga bag‘ishlangan. Unda radioto‘lqinlarning asosiy tarqalish turlari – yer to‘lqinlari, fazoviy (ionosferadan qaytuvchi) to‘lqinlar va to‘g‘ri ko‘rinishdagi to‘lqinlar tahlil qilinadi. Diffraksiya, refraksiya, interferensiya va polyarizatsiya kabi hodisalarning radioaloqa masofasi va sifatiga ta’siri ko‘rib chiqiladi. Alohida e’tibor ionosferaning tuzilishi, kritik chastota, maksimal qo‘llaniladigan chastota (MUF) va absorbsiya jarayonlariga qaratiladi. Shuningdek, troposferada radioto‘lqinlarning sinishi, sochilishi va zaiflashuvi, shuningdek, meteo-sharoitlarning (namlik, bosim, harorat) tarqalishga ta’siri yoritiladi. Annotatsiya radioaloqa tizimlarini loyihalash, televideniye, mobil aloqa, radar va sun’iy yo‘ldosh tizimlari uchun muhim bo‘lgan amaliy tavsiyalar bilan yakunlanadi.

Kalit soʻzlar:

Iqtiboslar

Collin, R. E. (1985). Antennas and radiowave propagation. McGraw-Hill series in electrical engineering. New York: McGraw-Hill. (xii, 508 b.)

Davies, K. (1965). Ionospheric radio propagation. Washington, D.C.: U.S. Department of Commerce, National Bureau of Standards. (xiv, 470 b.)

Davies, K. (1990). Ionospheric radio. IEE electromagnetic waves series. London: P. Peregrinus on behalf of the Institution of Electrical Engineers. (600 b.)

Levis, C. A., Johnson, J. T. & Teixeira, F. L. (2010). Radiowave propagation: Physics and applications. Hoboken, NJ: Wiley. (Yer troposferasi va ionosferasida elektromagnit to‘lqin tarqalishining fizik mexanizmlariga bag‘ishlangan.)

Ghasemi, A. (2012). Propagation engineering in wireless communications. (Troposfera va ionosferada radioaloqa, quruqlikdagi mobil radioaloqa tarqalishi kabi amaliy masalalarni qamrab oladi.)

Oʻquvchilar geografiyasi

14 Koʻrishlar
0 PDF yuklab olishlar
4 Davlatlar

    Yuklab olishlar

    Nashr qilingan

    2026-04-29

    Iqtibos keltirish tartibi

    G’ulomov, F., & Dalibekov, L. (2026). RADIOTO’LQINLARNING TARQALISH XUSUSIYATLARI. Yosh Olimlar, 4(33), 49-51. https://doi.org/10.5281/zenodo.19907843
    Innovative Academy RSC
    Article metrics Views and PDF downloads
    14 Views
    0 Downloads