Maqolalar

"STRESS, UYQU VA TURMUSH TARZINING XOTIRAGA TA’SIRI"

Jild 3 son 12 (2025): Young scientists 49-60

2025-04-28 Maqolalar Open Access

Mualliflar

  • Y.R. Norqulova TTA 2-davolash fakulteti, 4-kurs talabasi,
  • Sh.R. Akramova TTA 2-davolash fakulteti 4- kurs talabasi,

Annotatsiya

Ushbu maqolada xotira va uning samaradorligiga ta’sir qiluvchi omillar tahlil qilingan. Xotiraning zaiflashishi va buzilishi nafaqat kasalliklar, balki stress, noto‘g‘ri uyqu tartibi, zararli odatlar va turmush tarziga bog‘liq ekanligi yoritilgan. Shuningdek, maqolada xotira buzilishlariga sabab bo‘luvchi asosiy omillar, jumladan, miya patologiyalari, gipoksik holatlar, ruhiy buzilishlar, zararli odatlar va stressli vaziyatlar haqida batafsil ma’lumot berilgan. Maqolada xotirani yaxshilashning tabiiy usullari, jumladan, uyqu gigienasini saqlash, jismoniy faollik, to‘g‘ri ovqatlanish va aqliy mashg‘ulotlar muhimligi ta’kidlangan. Xotira buzilishlarini oldini olish va samaradorligini oshirish uchun muntazam intellektual faoliyat bilan shug‘ullanish, stress omillarini kamaytirish hamda sog‘lom turmush tarziga rioya qilish tavsiya etiladi. Maqola xotiraning salomatlik va kundalik hayotdagi ahamiyatini tushunishga, uni yaxshilash yo‘llarini ko‘rsatishga qaratilgan.

Kalit soʻzlar:

Iqtiboslar

McEwen B.S., Sapolsky R.M. "Stress and cognitive function." Current Opinion in Neurobiology, 1995; 5(2): 205–216. ➔ Stressning miya va xotira faoliyatiga ta’siri haqida fundamental tadqiqot.

Walker M.P. "The Role of Sleep in Cognition and Emotion." Annals of the New York Academy of Sciences, 2009; 1156: 168–197. ➔ Uyquning xotira konsolidatsiyasi va hissiy salomatlikdagi roli.

Kalia M. "Assessing the economic impact of stress — The modern day hidden epidemic." Metabolism, 2002; 51(6 Suppl 1): 49–53. ➔ Stress va salomatlik o‘rtasidagi bog‘liqlikni iqtisodiy va tibbiy nuqtai nazardan ko‘rsatadi.

Killgore W.D.S. "Effects of sleep deprivation on cognition." Progress in Brain Research, 2010; 185: 105–129. ➔ Uyqu yetishmasligi va kognitiv funksiyalarga ta’siri haqida zamonaviy tadqiqot.

Erickson K.I., Voss M.W., Prakash R.S. et al. "Exercise training increases size of hippocampus and improves memory." Proceedings of the National Academy of Sciences USA, 2011; 108(7): 3017–3022. ➔ Jismoniy faollikning gipokampus va xotira faoliyatiga ijobiy ta’siri.

Kivipelto M., Mangialasche F., Ngandu T. "Lifestyle interventions to prevent cognitive impairment, dementia and Alzheimer’s disease." Nature Reviews Neurology, 2018; 14(11): 653–666. ➔ Sog‘lom turmush tarzining demensiya va kognitiv buzilishlar profilaktikasidagi roli.

Banks S., Dinges D.F. "Behavioral and physiological consequences of sleep restriction." Journal of Clinical Sleep Medicine, 2007; 3(5): 519–528. ➔ Uyqu cheklanishi natijasida yuzaga keladigan xulq-atvor va fiziologik o‘zgarishlar haqida.

Lupien S.J., Maheu F., Tu M., Fiocco A., Schramek T.E. "The effects of stress and stress hormones on human cognition: Implications for the field of brain and cognition." Brain and Cognition, 2007; 65(3): 209–237. ➔ Stress gormonlari va inson kognitiv faoliyati o‘rtasidagi murakkab bog‘liqlik.

Oʻquvchilar geografiyasi

1 Koʻrishlar
0 PDF yuklab olishlar
1 Davlatlar

    Nashr qilingan

    2025-04-28

    Iqtibos keltirish tartibi

    Norqulova , Y., & Akramova , S. (2025). "STRESS, UYQU VA TURMUSH TARZINING XOTIRAGA TA’SIRI". Yosh Olimlar, 3(12), 49-60. https://www.in-academy.uz/index.php/YO/article/view/29116
    Innovative Academy RSC
    Article metrics Views and PDF downloads
    0 Views
    0 Downloads