SUPERBAKTERIYALARGA QARSHI KURASH: FAGOTERAPIYA VA CRISPR-CAS9 TEXNOLOGIYASINING ISTIQBOLLARI
;
antibiotiklar, antimikrob rezistentlik (AMR), superbakteriyalar, MDR, XDR, ESKAPE patogenlari, beta-laktamaza, fagoterapiya, CRISPR-Cas9, Teixobactin.Abstrak
1928-yil Aleksandr Fleming tomonidan penitsillinning kashf etilishi tibbiyotda inqilob qilib, ilgari oʻlimga olib keladigan infeksiyalarni bir necha kunda davolash imkonini berdi. Biroq, bakteriyalarning evolyutsion moslashishi natijasida bugungi kunda antibiotiklarga chidamlilik (rezistentlik) global inqirozga aylandi. JSST maʼlumotlariga koʻra, 2019-yilda rezistent bakteriyalar keltirib chiqargan infeksiyalar tufayli dunyoda 1,27 million inson vafot etgan boʻlib, bu koʻrsatkich jigar kasalliklari yoki bezgakka nisbatan yuqoridir. Agar tizimli choralar koʻrilmasa, 2050-yilga borib ushbu koʻrsatkich yiliga 10 million kishiga yetishi va dunyo tibbiyoti "antibiotiklardan oldingi era"ga qaytib qolishi mumkin.
Iqtiboslar
Murray, C. J. L., et al. (2022). Global burden of bacterial antimicrobial resistance in 2019: a systematic analysis. The Lancet, 399(10325), 629–655. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(21)02724-0
World Health Organization. (2022). Antimicrobial resistance. WHO Global Antimicrobial Resistance and Use Surveillance System (GLASS) Report. Geneva: WHO Press.
Laxminarayan, R., et al. (2013). Antibiotic resistance global solutions. The Lancet, 382(9893), 1057–1098.
the need for Ventola, C. L. (2015). The antibiotic resistance crisis. Part 1: Causes and threats. Pharmacy and Therapeutics, 40(4), 277–283.
Ling, L. L., et al. (2015). A new antibiotic kills pathogens without detectable resistance. Nature, 517, 455–459. https://doi.org/10.1038/nature14098
Strathdee, S. A., et al. (2019). Phage therapy: From lab to clinical practice. Annual Review of Medicine, 70, 507–521.
de Kraker, M. E. A., Stewardson, A. J., & Harbarth, S. (2016). Will 10 million people die a year due to antimicrobial resistance by 2050? PLOS Medicine, 13(11), e1002184.
##submission.downloads##
Nashr qilingan
Nashr
Bo'lim
Iqtibos keltirish tartibi