RAQAMLI TRANSFORMATSIYA: KRIPTOVALYUTALARNING GLOBAL IQTISODIY TIZIMGA TA’SIRI VA ISTIQBOLLARI
Ключевые слова:
Kriptovalyuta, blokcheyn, global iqtisodiyot, markazlashmagan moliya, raqamli aktivlar, tranzaksiya, moliyaviy barqarorlik, inflyatsiya, CBDC, valyuta bozoriАннотация
Ushbu maqolada kriptovalyutalarning zamonaviy global iqtisodiyotga ko’rsatayotgan ko’p qirrali ta’siri, ularning moliyaviy integratsiyadagi o’rni va an’anaviy bank tizimlariga nisbatan vujudga keltirayotgan chaqiriqlari tahlil qilinadi. Tadqiqotning dolzarbligi blokcheyn texnologiyalarining jadal rivojlanishi va markazlashmagan moliya (DeFi) tizimlarining an’anaviy pul-kredit siyosatiga ta’sirining kuchayib borishi bilan bog’liq. Maqolada kripto-aktivlarning transchegaraviy to’lovlarni tezlashtirish, tranzaksiya xarajatlarini kamaytirish va moliyaviy inklyuzivlikni oshirishdagi salohiyati batafsil yoritilgan. Shu bilan birga, maqolada raqamli aktivlar bilan bog’liq bo’lgan makroiqtisodiy xavf-xatarlar, jumladan, bozor volatilligi, kiberjinoyatchilik va pul yuvish kabi salbiy holatlarning oldini olish mexanizmlari ko’rib chiqiladi. Kriptovalyutalarning iqtisodiy o’sishga ta’siri rivojlangan va rivojlanayotgan davlatlar misolida qiyosiy tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida markaziy banklarning raqamli valyutalari (CBDC) va xususiy kriptovalyutalar o’rtasidagi raqobat muhiti hamda davlatlar tomonidan ushbu sohani tartibga solishning huquqiy asoslari o’rganiladi. Annotatsiyaning yakuniy qismida kriptovalyuta bozorining kelajakdagi rivojlanish ssenariylari, uning global inflyatsiya darajasiga ta’siri va xalqaro valyuta tizimining yangilanish ehtimollari haqida xulosalar berilgan. Mazkur maqola iqtisodchilar, moliyaviy tahlilchilar va blokcheyn texnologiyalari bilan qiziquvchi keng kitobxonlar ommasi uchun mo’ljallangan bo’lib, u sohadagi nazariy va amaliy bilimlarni boyitishga xizmat qiladi. Raqamli iqtisodiyotning ushbu yangi segmenti global iqtisodiy barqarorlikni ta’minlashda ham imkoniyat, ham xavf sifatida baholanadi.
Библиографические ссылки
Nakamoto, S. (2008). Bitcoin: A Peer-to-Peer Electronic Cash System.
Antonopoulos, A. M. (2017). Mastering Bitcoin: Programming the Open Blockchain. O'Reilly Media.
Roubini, N. (2018). The Crypto Bubble: Why Bitcoin is the Mother of All Scams. Financial Times.
International Monetary Fund (IMF). (2023). Elements of Effective Policies for Crypto Assets. Policy Paper.
World Bank. (2022). Crypto Assets and Decarbonization: Risks and Opportunities.
European Parliament. (2023). Regulation of the European Parliament and of the Council on Markets in Crypto-assets (MiCA).
Chainalysis. (2024). The 2024 Geography of Cryptocurrency Report.
Tapscott, D., & Tapscott, A. (2016). Blockchain Revolution. Portfolio Penguin.
O‘zbekiston Respublikasining Qonuni. "Istiqbolli loyihalar milliy agentligi faoliyatini tashkil etish to‘g‘risida"gi PQ-311-sonli qarori.
Shiller, R. J. (2019). Narrative Economics: How Stories Go Viral and Drive Major Economic Events. Princeton University Press.
CoinMarketCap. (2025). Global Cryptocurrency Market Capitalization Data.
Boshier, K. (2021). Central Bank Digital Currencies (CBDCs): The Future of Money? Journal of Financial Transformation.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Как цитировать