O‘ZBEKISTONDA CHIQINDILARNI BOSHQARISH TIZIMINI MODERNIZATSIYA QILISHDA XALQARO INVESTITSIYALARNING ROLI: EKOLOGIK VA IQTISODIY TAHLIL
;
Qattiq maishiy chiqindilar, xalqaro investitsiyalar, Waste-to-Energy, sirkulyar iqtisodiyot, issiqxona gazlari, urbanizatsiya, NDC 3.0.Abstrak
Ushbu maqolada O‘zbekiston Respublikasining chiqindilarni boshqarish sohasidagi bugungi strategiyasi va infratuzilmani modernizatsiya qilishda xalqaro investitsiyalarning o‘rni ilmiy jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqot doirasida mamlakat ekologiya sektoriga jalb etilgan so‘nggi yirik xorijiy kapitallar va xalqaro moliya institutlarining loyihalari o‘rganilgan. Maqolada jadvallardan foydalanmagan holda, qattiq maishiy chiqindilarni qayta ishlash, "Waste-to-Energy" (Chiqindidan energiya olish) konsepsiyasi hamda issiqxona gazlari emissiyasini kamaytirish ko‘rsatkichlari dinamik tahlil etilgan, ushbu ish doirasida sohadagi institutsional va ekologik muammolar muhokama qilinib, kelgusi istiqbollar uchun ilmiy asoslangan tavsiyalar berilgan.
Iqtiboslar
Brunner, P. H., & Rechberger, H. (2015). Waste to Energy — Key component for sustainable waste management. Waste Management, 37, 3-12.
Karimov, I., et al. (2021). Solid waste management in Central Asia: Challenges and opportunities in Uzbekistan. Environmental Science & Policy, 118, 56-64.
World Bank Group. (2023). What a Waste 2.0: A Global Snapshot of Solid Waste Management to 2050. Washington, DC: World Bank.
UNDP Uzbekistan. (2025). Uzbekistan Turns Climate Challenges into Bold Action: NDC 3.0 Strategy. Climate Policy Review.
O’zbekiston Respublikasi Prezidentining 4.10.2019-yil PQ-4477-sonli “2019-2030-yillar davrida O’zbekiston Respublikasining “yashil” iqtisodiyotga o’tish strategiyasini tasdiqlash to’g’risida” qarori. https://lex.uz/docs/-4539502
O‘zbekiston Respublikasi Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi. (2024). “Chiqindilarni boshqarish tizimini takomillashtirish va ularning atrof-muhitga salbiy taʼsirini kamaytirish barqaror chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PF 5-sonli farmoni. https://lex.uz/uz/docs/-6732832
O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligi. (2025). Sanitar tozalash va chiqindilardan muqobil energiya olish loyihalarining yillik hisoboti. Toshkent.
Asian Development Bank (ADB). (2024). Uzbekistan: Solid Waste Management Improvement Project — Project Performance Evaluation Report. Manila: ADB.
European Bank for Reconstruction and Development (EBRD). (2024). Khorezm and Karakalpakstan Solid Waste Project: Environmental and Social Impact Assessment. London: EBRD.
China Everbright Environment Group & Camc Engineering. (2025). Joint Feasibility Study Report on Waste-to-Energy Projects in Uzbekistan. Beijing/Tashkent.
Zaman, A. U. (2015). A comprehensive review of the development of zero waste management frameworks. Journal of Cleaner Production, 91, 12-25.
Zhupankhan, A., et al. (2022). Municipal solid waste characterization and energy potential in developing cities of Central Asia. Journal of Aral Sea and Regional Ecological Studies, 14(3), 89-104.
##submission.downloads##
Nashr qilingan
Nashr
Bo'lim
Iqtibos keltirish tartibi