O’ZBEKISTONDA KIBERXAVFSIZLIKNING ZAMONAVIY TAHDIDLARI VA ULARNING OLDINI OLISH USULLARI
;
kiberxavfsizlik, phishing, ransomware, ijtimoiy muhandislik, O‘zbekiston, sun’iy intellekt, ma’lumotlar himoyasi, to‘lov tizimlari, deepfake, axborot xavfsizligi, kiberhujumlar.Abstrak
Maqolada O‘zbekiston Respublikasida kiberxavfsizlik sohasida uchrayotgan zamonaviy tahdidlar va ularning oldini olish strategiyalari yoritiladi. Internet va raqamli texnologiyalar hayotimizning ajralmas qismiga aylangani sayin, davlat va xususiy sektor, hamda oddiy foydalanuvchilar uchun kibermakondagi xavfsizlik muhim omilga aylanmoqda. Tahdidlar orasida phishing, ijtimoiy muhandislik, to‘lov tizimlaridagi firibgarliklar, ransomware va sun’iy intellekt asosidagi hujumlar asosiy o‘rinni egallamoqda. Maqolada O‘zbekistondagi holatga oid misollar, amaldagi qonunchilik va hukumat tomonidan ko‘rilayotgan chora-tadbirlar tahlil qilinadi. Shuningdek, texnik, tashkiliy va huquqiy yo‘nalishlarda himoya vositalari va yechimlar taklif etiladi. Natijada, kiberxavfsizlikni ta’minlash uchun kompleks yondashuv zarurligi asoslab beriladi.
Iqtiboslar
O‘zbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, “2023-yilgi milliy kiberxavfsizlik hisobot”, e-gov.uz
UzCERT — O‘zbekiston kiberxavfsizlik markazi, “2025-yil uchun kutilayotgan asosiy tahdidlar”, uzcert.uz
“O‘zbekiston to‘lov tizimlarining kiberxavfsizlik holati”, Daryo.uz, 2023. daryo.uz
“O‘zbekistonga kiberhujumlar: Mutaxassislar fikri”, Kun.uz, 2023. kun.uz
Mehmonova N.K. “Kiberxavfsizlik tahdidlar va ularning yechimlari”, Ilmiy Impuls, 2022.
Toshboltayev F., Muhammadova O. “Kiberxavfsizlik: Zamonaviy tahdidlar va himoya strategiyalari”, Scientific Journal, 2023.
Sotvoldiyev A., Isaxonov X., Siddiqov M. “Kiberxavfsizlikni ta’minlashda axborot aktiv qiymatini oʻrni”, Tadqiqotlar.uz, 2024.