QUTURISH VIRUSINING NEYROINVAZIV XUSUSIYATLARI VA MARKAZIY ASAB TIZIMIDAGI PATOGENEZ MEXANIZMLARI

Abstrak

Ushbu maqola quturish virusining (Rabies virus) neyroinvazivxususiyatlarini hamda uning markaziy asab tizimiga kirish va tarqalish mexanizmlarini zamonaviy ilmiy yondashuvlar asosida o‘rganishga bag‘ishlangan. Maqolada virusning periferik to‘qimalarga kirib borishi, nerv tolalari bo‘ylab retrograd aksonal transport orqali markaziy asab tizimiga yetib borishi va neyronlarda ko‘payish jarayonlari batafsil tahlil qilinadi.Shuningdek, quturish virusining neyrotrop xususiyatlari, sinaptik uzatish jarayonlariga ta’siri hamda neyronlararo tarqalish mexanizmlarining molekulyar asoslari ko‘rib chiqiladi. Virusning markaziy asab tizimida keltirib chiqaradigan patologik o‘zgarishlari, jumladan ensefalit rivojlanishi, neyronlarning funksional buzilishi va klinik nevrologik simptomlarning shakllanishi ilmiy jihatdan yoritilgan.Maqolada zamonaviy laboratoriya va molekulyar-biologik tadqiqot yondashuvlarining quturish virusini o‘rganishdagi o‘rni hamda uning patogenezini chuqurroq tushunishdagi ahamiyati ta’kidlanadi. Ushbu yondashuvlar infeksiyaning erta bosqichda aniqlanishi, kasallik rivojlanish mexanizmlarini baholash va nevrologik asoratlarning oldini olishda muhim ilmiy-amaliy ahamiyat kasb etadi.