Центральноазиатский журнал академических исследований - это рецензируемый международный журнал с открытым доступом, в котором публикуются оригинальные исследования и обзорные статьи, относящиеся к различным областям. Основная цель состоит в том, чтобы предложить интеллектуальную платформу международным ученым, и она направлена на продвижение междисциплинарных исследований в прикладных науках. Все рукописи должны быть подготовлены на узбекском, казахском, таджикском, английском или русском языках и пройти тщательный процесс рецензирования.

Опубликован: 2025-05-16

GILOS (CERASUS AVIUM L.) YETISHTIRISHDA MIKROELEMENTLARNI QO‘LLASH

Gilosning mineral oziqlanishi bo'yicha mahalliy va xorijiy mualliflarni o'rganish natijalari umumlashtirildi. Ekinlarning tuproq sharoitlariga bo'lgan talablari ko'rsatilgan. Daraxtlarning ozuqa moddalariga bo'lgan ehtiyoji va mineral elementlarning o'simliklarga tushishiga ta'sir qiluvchi omillar aks ettirilgan. Asosiy makro- va optimal kontsentratsiyasi haqida ma'lumot gilos va gilos barglaridagi mikroelementlar taqdim etilgan.

R.Raximov, J.D.Qarshiyev, R.B.Turayorova

5-8

2025-05-15

SOLUTIONS FOR ADDRESSING ISSUES IN NATURAL GAS DELIVERY

This study analyzes the modern innovative solutions being implemented in Uzbekistan to ensure the economical and efficient delivery of natural gas to consumers, the existing problems in this sector, and the ways to resolve them. The importance of digitalization, smart gas meters, automatic pressure control systems, and technologies aimed at minimizing losses is also highlighted.

M.X. Mamadaminov, S.Z. Khudayberganova, A.G. Kalibekova

9-13

2025-05-15

EKSPERIMENTAL PANJALARDAN FOYDALANISHNING TEXNIK-IQTISODIY KO‘RSATKICHLARI

Maqolada dala tajriba sinovlaridan olingan ma’lumotlar asosida o‘qyoysimon panja va aylantirib ishlatiladigan panjalar еyilishining  qiyosiy sinovlari natijalariga asoslanib eksperimental panjalarning tayyorlash tannarxining texnologiyasini ishlab chiqarishga joriy etishning asosiy texnik-iqtisodiy ko‘rsatkichlarini aniqlash natijalari keltirilgan.

Nuriyev Karim Katibovich, Kuvandikov Yokub Tursunbayevich, Tursunboyev Olmos Vaxob o‘g‘li

14-16

2025-05-15

TUPROQNING ASOSIY XOSSALARINI ANIQLASHGA INNOVATSION QURILMALARDAN FOYDALANISHNING SAMARADORLIGI

Ushbu maqola ekinlaning qator oralariga ishlov berishda ishlatiladigan o‘qyoysimon panjalarning yeyilishini o‘rganish tajribalarni o‘kazish bilan bog‘lq tuproqning fizik-mexanik xossalarini o‘rganishda ishlatiladigan innovatsion qurilmalardan foydalanish masalasiga bag‘ishlangan. Unda bu zamonaviy qurilmalarni qo‘llash tajriba natijalari ishonch bo‘lishini taminlashdan tashqari unga sariflanadigan vaqtning qisqatirilishi mumkinligi mumkinligi takidlangan.

Nuriyev Karim Katibovich, Kuvandikov Yokub Tursunbaеvich, Kabilov Begzod Uktam oʻgʻli

17-21

2025-05-15

YURTIMIZDA GENDER TENGLIGI: YANGI IMKONIYATLAR UFQI

Ushbu maqola O‘zbekistonning gender tengligi sari muqaddas yo‘lini xorijiy olimlarning nodir tadqiqotlari nurida yoritib, yangi imkoniyatlar ufqini kashf etadi. Amart’ya Senning imkoniyatlar ozodligi, Silviya Uolbining iqtisodiy adolat chaqirig‘i, Rayevin Konnellning madaniy uyg‘onish orzusi va Ester Boserupning ayollarning iqtisodiy salmog‘iga e’tibori yurtimizning madaniy, ijtimoiy va iqtisodiy manzarasiga uyg‘unlashtirilgan holda tahlil qilinadi. 2019-yildagi qonunchilik islohotlari, qishloq ayollarining faolligi va ta’lim-tadbirkorlik sohasidagi tashabbuslar asosida gender tengligining istiqbollari muhokama qilinadi. Maqola yurtimizning mustahkam kelajagi uchun ayol va erkakning teng huquqlarini mustahkamlash yo‘llarini ko‘rsatadi, ma’naviy uyg‘onish va iqtisodiy yuksalishning ulug‘ ramzi sifatida gender tengligining muhimligini ta’kidlaydi.

Qodirova Kamola Toxirjonovna

22-25

2025-05-15

IQBOL MIRZONING “UYG‘ONISH” SHE’RIDA TABIAT TASVIRINING BADIIY-FALSAFIY TAHLILI

Ushbu maqolada, Iqbol Mirzoning “Uyg‘onish” nomli sheʼriy asarga koʻra tabiatning tasviriy va falsafiy tahlili yuritilib, she’rda inson ruhiyati va tabiat holati o‘ziga xos o‘zaro bog‘liqlik, uyg‘unlik va metafizik birlik obrazlar orqali yoritiladi. Oy, qush, qanot, Kahkashon kabi tabiat obrazlari orqali insonning ichki uyg‘onishi, ruhiy yuksalishi va borliq bilan singish holatlari jismoniy-falsafiy dunyoda ochib beriladi. Maqolada shoirning poetik mahorati, materiallarni qo‘llashdagi o‘ziga xosligi, zamonaviy she’riyatda tabiatni ifodalashdagi yangicha uslubi chuqur tahlil qiladi.

Murodillayeva Madina Otabek qizi

26-28

2025-05-16

TARMAQLI MARKETING – PR TEXNOLOGIYALARDI QOLLANIW TARAWI SIPATINDA

Bul maqalada jámiechilik penen baylanıslar (PR) hám marketingtiń óz ara tásiri kórip shıǵıladı. Onda PR-texnologiyalar netvorking kompaniyasınıń unamlı imidjine qanday tásir kórsetiwi haqqında sóz etiledi.

Baxitova Jamina Armanovna

29-32

2025-05-16

KŪNXOJA SHĺǴARMALARĺNDA FRAZEOLOGIZMLERDIŃ QOLLANĺLĺWĺ

Maqalada qaraqalpaq klassik shayırı Kúnxoja Ibrayım ulı (1799-1880) shıǵarmalarında qollanılǵan frazeologizmler  uyrenilgen. Olardıń mánileri túsindirilgen. Frazeologizmlerdiń sóz shaqaplarına qatnası ashıp berilgen.

Kadirniyazova Biybijamal

33-38

2025-05-19

OYATLAR OʻRTASIDAGI MUNOSABAT ILMINING PAYDO BOʻLISHI VA UNING RIVOJLANISH BOSQICHLARI

Ushbu tezisda oyatlar oʻrtasidagi munosabat ilmining paydo boʻlishi, rivojlanish tarixi va tafsir ilmidagi oʻrni muhokama qilinadi. Shuningdek, bu mavzuda yozilgan muhim asarlar, jumladan, Faxriddin Roziy, Burhoniddin Biqoiy va Jaloliddin Suyutiy kabi olimlarning ishlari kesimida tahlil qilinadi. Mazkur tadqiqot Qur’on oyatlari orasidagi bogʻliqlikni anglash va tafsir metodologiyasini boyitishda munosabat ilmining oʻrnini koʻrsatib beradi.

Najmiddinova Robiya Qutbiddin qizi

39-42

2025-05-19

THE USE OF MOBILE APPLICATIONS IN ESL VOCABULARY ACQUISITION

This thesis investigates the effectiveness of mobile applications in enhancing English as a Second Language (ESL) learners’ vocabulary acquisition. With the growing integration of technology into language education, mobile-assisted language learning (MALL) has become a significant tool for improving vocabulary knowledge. The study focuses on how specific mobile applications contribute to learning outcomes among ESL learners, evaluating both learner engagement and vocabulary retention. A mixed-methods approach was employed, combining quantitative pre- and post-tests with qualitative interviews to assess learners’ progress and experiences. Participants consisted of intermediate-level ESL students who used selected vocabulary learning apps over a four-week period. Findings revealed that mobile applications significantly improve vocabulary acquisition through interactive features, spaced repetition, and multimedia content. The flexibility and accessibility of mobile learning environments further enhanced learners’ motivation and autonomy.

Mukambarkhon Abdurasulova

43-47

2025-05-19

KOMPOZIT QURILISH QORISHMALARINING ISHLATILISHI

Maqolada qurilish qorishmalarining turlari, ularning ishlatilishi hamda ularning tarkibi haqida ma’lumot berilgan.

Amurillayeva Munira, D.Kamalova

48-50

2025-05-19

BOSHLANG‘ICH MATEMATIK TUSHUNCHALARNI RIVOJLANTIRISHDA TA’LIM MUAMMOLARI

Ushbu maqola matematik bilmlarni o‘rganish jarayonida, bolada matematik tushunchalarni shakllantirishda muammoli ta’lim katta ahamiyatga egaligini anglab borgan bolada, o‘z aqliy rivojlanishida to‘g‘ri tarbiyaga yo‘naltirilgan bo‘ladi.

Qozaqova Karimaxon Mamajonovna, Davlatova Maftunaxon, Avazbekova Kamolaxon

51-55

2025-05-19

KORXONALARDA NOMODDIY AKTIVLARNING HISOBI VA AUDITINING O‘ZIGA XOS JIHATLARI.

Maqolada korxonalarda nomoddiy aktivlarning buxgalteriya hisobi va auditorlik tekshiruvi bo‘yicha mavjud yondashuvlar, ularning nazariy asoslari va amaliy jihatlari tahlil etiladi. Nomoddiy aktivlarning aniqlanishi, baholanishi va hisobotlarda aks ettirilishidagi murakkabliklar, ularni audit qilishda yuzaga keladigan xatoliklar va ularga yechim bo‘ladigan takliflar bayon etiladi. Asosiy e’tibor xalqaro va milliy standartlar doirasida hisobot shakllari va audit mezonlari bilan bog‘liq muammolarni yoritishga qaratilgan.

Ahmatova Muxlisa Ahmat qizi

56-58

2025-05-19

ПРОБЛЕМА ГРАМОТНОСТИ У СОВРЕМЕННОЙ МОЛОДЕЖИ: ПРИЧИНЫ И ПУТИ РЕШЕНИЯ

В статье рассматривается проблема снижения уровня грамотности среди современной молодежи. Анализируются основные причины этого явления: влияние цифровой среды, сокращение интереса к чтению, изменения в образовательной системе и доминирование визуального контента над текстовым. Особое внимание уделяется возможным способам повышения уровня грамотности: внедрение новых форм преподавания, использование современных технологий, развитие интереса к чтению и повышение языковой культуры в медиасреде.

Худойбердиева Хайитхон Кахрамон кизи, Исаева З.Т.

59-62

2025-05-19

ПЕРСПЕКТИВЫ РАЗВИТИЯ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ, МЕЖДУНАРОДНОГО УГОЛОВНОГО СУДА ПО ПРЕДОТВРАЩЕНИЮ НАРУШЕНИЙ МЕЖДУНАРОДНОГО ГУМАНИТАРНОГО ПРАВА

Настоящее исследование посвящено изучению роли Международного уголовного суда (МУС) в предотвращении нарушений международного гуманитарного права (МГП) и перспективам развития его деятельности. В исследовании рассматривается успехи МУС в обеспечении глобальной справедливости, в частности, снижение безнаказонности за счет привлечения к уголовной ответственности лиц, виновных в геноциде, военных преступлениях и преступлениях против человечности. Однако финансовые ограничения, отсутствие сотрудничества со стороны государств, не являющихся участниками, и замедленность судебных процессов ограничивают превентивное воздействие МУС. В статье предложены несколько мер для улучшения деятельности МУС, включая увеличение финансовых ресурсов, использование современных технологий, таких как искусственный интеллект и мониторинг социальных медиа, а также усиление сотрудничества с ООН и региональными организациями.

Ауезов Камранбий Кахраманович

63-68

2025-05-19

GLOBALLASHUV JARAYONINING ER-XOTIN MUNOSABATLARIGA TA’SIRI

Globallashuv jarayonining er-xotin munosabatlariga ko‘rsatgan ko‘p qirrali ta’siri sotsiologik va psixologik nuqtai nazardan tahlil etilgan. Axborot-kommunikatsiya texnologiyalarining keng tarqalishi, gender rollarining qayta shakllanishi, madaniy qadriyatlarning transformatsiyasi va iqtisodiy omillar kabi asosiy yo‘nalishlarni ilmiy manbalar asosida yoritadi. Shuningdek, globallashuv natijasida oilaviy rol va vazifalarning o‘zgarishi, er va xotin o‘rtasida kelib chiqadigan yangi ziddiyatlar, shuningdek, zamonaviy jamiyatda moslashuv strategiyalari ishlab chiqish zaruriyati ko‘rsatib berilgan..

A.X.Nurmonov , G.M.Umarova

69-71

2025-05-19

VOYAGA YETMAGANLARGA IJTIMOIY-HUQUQIY YORDAM KO‘RSATISH MARKAZI FAOLIYATINI TARTIBGA SOLISH TARTIB-TAOMILLARI

Maqola O‘zbekiston Respublikasida voyaga yetmaganlarga ijtimoiy-huquqiy yordam ko‘rsatish markazlari faoliyatini tartibga solishning huquqiy asoslari va amaliy mexanizmlarini tahlil qiladi. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021 yil 3 avgustdagi 490-son qarori asosida tashkil etilgan 14 ta markazning faoliyati, ular tomonidan 3 131 nafar voyaga yetmaganlarga ko‘rsatilgan yordam va natijalari ko‘rib chiqiladi. Markazlarning asosiy vazifalari, jumladan, qarovsiz bolalarni aniqlash, ijtimoiy-huquqiy yordam ko‘rsatish, reabilitatsiya va profilaktik tadbirlar tashkil etish kabi yo‘nalishlar tahlil etiladi. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi, “Voyaga yetmaganlar o‘rtasida nazoratsizlik va huquqbuzarliklarning profilaktikasi to‘g‘risida”gi O‘RQ-263-son va “Huquqbuzarliklar profilaktikasi to‘g‘risida”gi O‘RQ-371-son qonunlari markazlar faoliyatining huquqiy asoslari sifatida keltiriladi. 2022 yilda voyaga yetmaganlar tomonidan sodir etilgan jinoyatlarning 6,3 foizga o‘sishi profilaktik tadbirlarning yetarli emasligini ko‘rsatadi. Maqolada markazlar faoliyatini takomillashtirish bo‘yicha takliflar, jumladan, huquqiy mexanizmlarni mustahkamlash, monitoring tizimini joriy etish, jamoatchilik nazoratini kengaytirish va onlayn kuzatuv tizimini yaratish kabi chora-tadbirlar keltiriladi. Maqola voyaga yetmaganlar huquqlarini himoya qilish va ularni ijtimoiy hayotga moslashtirishda markazlarning rolini oshirishga qaratilgan.

Shodmonov Ubaydullohon To‘raho‘jayevich

72-76

2025-05-19

ТHE ROLE OF IMMUNITY IN THE DEVELOPMENT OF CLINICAL VARIETIES OF CUTANEOUS LEISHMANIASIS

The study examined the efficacy of aloe extract in the topical application of zoonotic leishmaniasis. To date, specific drug prevention of leishmaniasis has not been developed. One of the important problems in dermatology is the search for effective, low-toxic agents and methods of therapy for cutaneous leishmaniasis, since the drugs used have cardio-, hepato-, and nephrotoxicity.

Farkhod Makhmudov

77-81

2025-05-20

ЭКОЛОГИЯ СОХАСИДАГИ ЖИНОЯТЛАРНИНГ ОБЪЕКТИ СИФАТИДА – АТРОФ МУХИТНИ МУХОФАЗА ҚИЛИШ.

Мақолада экология  билан  боғлик  муносабатларни  давлат  сиёсати  даражасига кўтарилганлиги, экология сохасидаги  жиноятларни тузилиши, таснифи ва ўзига хос  хусусиятлари,  жиноят  таркибининг  тахлили, ҳамда  экология  билан  боғлиқ барча  жиноятларнинг  диспозицияси бланкет диспозиция  тури  эканлиги  билан  боғлиқ масалалар ёритиб  берилган.

Мовлонов Бахромали Қодирович, Хусанова Сурайёхон Гайбуллаевна

82-85

2025-05-20

ҲУҚУҚИЙ МУНОСАБАТЛАРДА ЖИНОИЙ ЖАВОБГАРЛИК АСОСЛАРИ

Мақолада жиноий жавобгарликнинг фактик асоси, шахс томонидан содир этилган қилмиш, қилмишнинг жиноят деб тан олиниши, жиноий жавобгарликнинг юридик (норматив) асоси, жиноий оқибат, жиноий жавобгарлик белгилари каби масалалар таҳлил қилинган.

Замонов Ғайрат Панжи ўғли

86-92

2025-05-20

“THE GRAMMAR-TRANSLATION METHOD: ADVANTAGES AND LIMITATIONS”

The Grammar-Translation Method (GTM) is one of the oldest and most traditional approaches to foreign language teaching, emphasizing reading and writing skills through grammar rules and vocabulary memorization. While it is still applied in many educational systems, its effectiveness in developing communicative competence is debated. This paper explores both the advantages and limitations of GTM by analyzing scholarly literature and gathering insights from practicing language teachers. The findings suggest that although GTM strengthens learners’ grammatical knowledge and translation skills, it falls short in fostering oral proficiency and spontaneous communication. The study concludes that a more integrative approach, blending GTM with communicative methods, may provide more balanced outcomes in language acquisition.

Dilorom Fayzullayeva

93-95

2025-05-20

INGLIZ TILIDAGI FRAZEOLOGIZMLAR VA ULARNING O‘ZBEK TILIDAGI EKVIVALENTLARI

Ushbu maqolada ingliz tilidagi frazeologik birliklar va ularning o‘zbek tilidagi tarjima ekvivalentlari lingvistik va madaniy nuqtayi nazardan tahlil qilinadi. Frazeologizmlar tilning boyligi va milliy tafakkurining ifodasi sifatida muhim o‘rin egallaydi. Maqolada frazeologik birliklarning semantik tuzilishi, ko‘p ma’nolilik xususiyati, obrazliligi va konnotatsiyasi hamda ularning tarjimada ifodalanish usullari o‘rganiladi. Ingliz va o‘zbek tillariga xos madaniy omillarni inobatga olgan holda, maqola frazeologizmlarni to‘g‘ri va mazmunli tarjima qilishning samarali yo‘llarini ko‘rsatadi. Shuningdek, maqolada ingliz va o‘zbek tillaridagi ayrim frazeologik birliklar misolida ekvivalentlik darajalari — to‘liq ekvivalent, qisman ekvivalent va noekvivalent shakllar tahlil qilinadi. Bu tahlillar tarjimashunoslikda hamda chet tilini o‘rgatish jarayonida muhim amaliy ahamiyatga ega.

Zoitova Shoxista Asqarobna , Qurbonov Asadbek Mirxamid o‘g‘li

96-98

2025-05-20

ПРОФИЛАКТИКА ГНОЙНЫХ ОСЛОЖНЕНИЙ В ДЕТСКОЙ ХИРУРГИИ

Профилактика гнойных осложнений в детской хирургии представляет собой актуальную проблему, обусловленную высокой частотой инфекционных заболеваний, вариабельностью факторов риска и особенностями иммунного ответа детского организма. Несмотря на общее хорошее состояние большинства пациентов, развитие периоперационных событий, включая гнойные инфекции, остается непредсказуемым и требует комплексного подхода к их предупреждению. В статье рассматриваются ключевые аспекты патогенеза, особенности клинического течения, тактика ведения и современная стратегия профилактики гнойных мероприятий, включая предоперационную подготовку, применение антисептиков, антибиотикопрофилактики, выбор оперативного доступа и методы послеоперационного контроля.

Абдулхакимов А.Р.

99-106

2025-05-20

ПЕРСПЕКТИВЫ РАЗВИТИЯ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ, МЕЖДУНАРОДНОГО УГОЛОВНОГО СУДА ПО ПРЕДОТВРАЩЕНИЮ НАРУШЕНИЙ МЕЖДУНАРОДНОГО ГУМАНИТАРНОГО ПРАВА

Настоящее исследование посвящено изучению роли Международного уголовного суда (МУС) в предотвращении нарушений международного гуманитарного права (МГП) и перспективам развития его деятельности. В исследовании рассматривается успехи МУС в обеспечении глобальной справедливости, в частности, снижение безнаказонности за счет привлечения к уголовной ответственности лиц, виновных в геноциде, военных преступлениях и преступлениях против человечности. Однако финансовые ограничения, отсутствие сотрудничества со стороны государств, не являющихся участниками, и замедленность судебных процессов ограничивают превентивное воздействие МУС. В статье предложены несколько мер для улучшения деятельности МУС, включая увеличение финансовых ресурсов, использование современных технологий, таких как искусственный интеллект и мониторинг социальных медиа, а также усиление сотрудничества с ООН и региональными организациями.

Ауезов Камранбий Кахраманович

107-112

2025-05-20

SHUKRULLONING “KAFANSIZ KO‘MILGANLAR” ASARIDA QO‘LLANILGAN OKKAZIONAL BIRLIKLARNING USLUBIY XUSUSIYATLARI

Okkazional so‘zlar tildagi ifoda vositalaridan biri bo‘lib, ular favqulodda yaratiladigan, ijodkor nutqining individual mahsuli bo‘lib qoladigan, tilning me’yoriy unsurlariga aylanmaydigan, doimo yangilik bo‘yog‘ini saqlaydigan nutqiy hodisadir.

Abdurahmonova Sofiya

113-114

2025-05-20

LINGUISTIC AND STRUCTURAL FEATURES OF MODERN PUBLICISTIC DISCOURSE IN ENGLISH: A COMPARATIVE APPROACH

This article explores the linguistic and structural features of modern English-language publicistic discourse through a comparative lens. It examines how various elements—such as lexis, syntax, stylistic devices, and text organization—contribute to the communicative goals of publicistic texts. By analyzing examples from both traditional print and digital media, this study reveals differences and similarities in the use of rhetorical and structural tools across formats. The article also considers the impact of digitalization and globalization on the evolution of publicistic discourse, highlighting shifts in tone, narrative structure, and linguistic economy. The findings suggest that while core persuasive and informative functions remain, modern publicistic texts have become more interactive, concise, and audience-targeted.

Dilijon Sanakulov

115-118

2025-05-20

ПРАВОВЫЕ АСПЕКТЫ РЕГУЛИРОВАНИЯ И ОРГАНИЗАЦИИ АЗАРТНЫХ ИГР В УЗБЕКИСТАНЕ

Статья посвящена правовому регулированию азартных игр в Республике Узбекистан с фокусом на уголовно-правовые аспекты и недавние законодательные изменения. Рассматриваются вопросы квалификации преступлений в данной сфере, элементы состава преступления по статье 278 УК РУз, а также анализируются последствия легализации онлайн-азартных игр с 2025 года согласно Указу Президента № УП-68. Особое внимание уделяется лицензионным требованиям к организаторам игорной деятельности в условиях цифровизации.

Абдужабборов Жавлонбек Пахлавон угли

119-123

2025-05-20

BOSHLANG‘ICH SINFLARDA SIFAT SO‘Z TURKUMINI O‘QITISH: ZAMONAVIY METODIK YONDASHUVLAR VA XALQARO TAJRIBALAR

Boshlang‘ich ta’lim — bola tafakkuri shakllanadigan, bilimga qiziqish uyg‘onadigan muhim bosqich. Ayniqsa, ona tili darslarida so‘z turkumlarini, jumladan sifatni o‘rgatish o‘quvchining ta’rif berish uchun so‘z boyligini, kuzatuvchanligini, narsa va buyumlarga ijobiy yoki salbiy fikrlash qobiliyatini rivojlantiradi. Sifat — narsaning belgisini bildirib, qanday? qanaqa? qaysi? so‘roqlaridan biriga javob bo‘lib keluvchi mustaqil so‘z turkumi bo‘lib, o‘quvchilarga uni turli metodlar yordamida tushuntirish orqali ularning tasavvurini kengaytirish mumkin

Qanoatova Nazokat Sotvoldi qizi , Bekmirzayeva Ruxshona Ravshanbek qizi , Toxirova Maryamxon Muxammadin qizi

124-126

2025-05-20

QAYTA ISHLASH KORXONALARIDA FOYDALANILYOTGAN INNOVATSION MEVA-SABZAVOTLARNI YUVISH MASHINALARI.

Ushbu maqolada qayta ishlash korxonalarida meva va sabzavotlarni yuvish texnologiyasi, yuvish mashinalarining konstruktiv xususiyatlari, ishlash prinsiplari va ularning samaradorlik ko‘rsatkichlari ilmiy asosda yoritilgan. Mahsulot xavfsizligini ta’minlashda yuvish bosqichining ahamiyati, mikrobiologik xavf-xatarlarni kamaytirish mexanizmlari va ilg‘or texnologiyalarning qo‘llanilishi tahlil qilinadi

Boyjigitova Sevara Ikromali qizi

127-129

2025-05-21

THE IMPORTANCE OF CONTRACTS IN CONDUCTING BUSINESS ACTIVITIES

This article highlights the importance of contracts in entrepreneurial activity, their role in society, the strategy adopted in the Republic of Uzbekistan and its objectives, the history of contracts, and the level of their study.

Mambetbay Tleumuratov , Diana Tursinbaeva

130-134

2025-05-22

ARAB TILI NAZARIYASINING SHAKLLANISHIDA “AJURUMIYYA” ASARINING TUTGAN O‘RNI

Ushbu maqolada mashhur klassik grammatik asar — “Muqaddima al-Ajurumiyya”ning arab tili nazariyasining shakllanishidagi muhim o‘rni o‘rganiladi. Unda ushbu asarning nahviy qoidalarni tizimlashtirishi, qisqalik va o‘quvchilarga mos tuzilmasi, shuningdek, asarning ta’limdagi barqaror o‘rniga e’tibor qaratiladi. Ibn Ajurrum tomonidan qo‘yilgan nazariy asoslar va boshqa grammatik asarlar bilan qiyosiy yondashuv asosida ularning o‘zaro ta’siri tahlil qilinadi

Maxkamov Rahmonjon To‘lqinovich

135-139

2025-05-22

“INNOVATSION IQTISODIYOT SHAROITIDA AHOLI FAROVONLIGINI OSHIRISH: XORIJIY TAJRIBA VA O‘ZBEKISTONDAGI IMKONIYATLAR”

Mazkur maqola iqtisodiyotning shakllanish jarayonida aholi farovonligini oshirishning samarali yoʻllarini oʻrganishga bagʻishlangan. Unda rivojlangan xorijiy mamlakatlar tajribasi tahlil qilinib, ularning innovatsion iqtisodiyot orqali aholi turmush darajasini yaxshilash bo‘yicha samarali mexanizmlari aniqlanadi hamda ularni Oʻzbekiston sharoitida qoʻllash imkoniyatlari koʻrib chiqiladi. Tadqiqotda innovatsion iqtisodiyot va aholi farovonligi tushunchalari, ularning oʻzaro bogʻliqligi, rivojlangan davlatlarning ijtimoiy siyosati va iqtisodiy rivojlanish strategiyalaridagi innovatsion yondashuvlar batafsil tahlil qilinadi. Xorijiy tajribadagi muvaffaqiyatli mexanizmlar va Oʻzbekiston iqtisodiyoti xususiyatlariga tayangan holda, mamlakatda aholi farovonligini oshirish uchun innovatsion siyosat va strategiyalarni rivojlantirish boʻyicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.

Rustamov Shoxrux Xusanbayevich

140-145

2025-05-22

ТИЛ КОНТАКТИ МАСАЛАЛАРИГА ДОИР

Мақола тилшуносликнинг тил контактлари масалаларига бағишланган бўлиб, мазкур мавзу борасидаги тилшунослар фикрлари, илмий изланишлар турли хил манбалар асосида жамланган ҳамда бир тизим доирасида таҳлилга тортилган.

Ёрматова Ёқутхон Нурматовна

146-149

2025-05-23

XORAZM VILOYATI SHAROITIDA TERMITLARNI TARQALISHI VA ULARGA QARSHI KURASH CHORALARI

Ushbu maqolada Xorazm viloyati sharoitida termitlarning tarqalishi, ularning hayot tarzi, ekologiyasi, tarqalish mintaqalari va ularga qarshi kurash usullari chuqur o‘rganilgan. Termitlarning tabiiy yashash muhitlari, oziqlanish manbalari va ularga qarshi kurashishning kimyoviy, biologik hamda mexanik usullari qiyosiy tahlil qilingan. Shu bilan birga, tadqiqot natijalari asosida Xorazm viloyatida termitlarga qarshi samarali kurash choralari taklif etiladi.

Latipova Dildora Madiyorovna

150-153

2025-05-23

ЭТИЧЕСКИЕ ПРОБЛЕМЫ ТЕЛЕМЕДИЦИНЫ В УЗБЕКИСТАНЕ

В статье рассматриваются основные этические проблемы, возникающие при внедрении телемедицины в Узбекистане. Особое внимание уделено вопросам конфиденциальности медицинской информации, доверию пациентов к онлайн-консультациям, цифровому неравенству и юридической ответственности при дистанционном диагностировании. Проведён анализ нормативно-правовой базы, обзор телемедицинских платформ (XMed, Clinics.uz) и сравнительное изучение международного опыта. Установлено, что эффективное развитие телемедицины возможно лишь при соблюдении этических стандартов, защите персональных данных, обеспечении равного доступа к цифровым технологиям и формировании чётких юридических рамок. Представлены предложения по совершенствованию этического и правового регулирования телемедицинской помощи в Республике.

Атамуратова Феруза Садуллаевна, Саидрасулова Сарвиноз

154-158

2025-05-23

ФИЛОСОФИЯ СОЦИАЛЬНОГО ГОСУДАРСТВА В КОНТЕКСТЕ ПОСТТРАДИЦИОННОЙ ТРАНСФОРМАЦИИ ПОЛИТИЧЕСКОЙ СУБЪЕКТНОСТИ

В статье рассматриваются философские основания и политико-онтологические горизонты концепта социального государства в условиях посттрадиционной реконфигурации социального порядка. Социальное государство анализируется не только как политико-правовой механизм перераспределения, но как выражение исторически изменяющейся философии субъектности, ответственности и солидарности. Автор предлагает интерпретировать современное социальное государство как ответ на вызовы фрагментации коллективной идентичности и утраты нормативного центра, а также как институционализированную форму моральной ответственности государства перед обществом.

Кубатов Шахобжон Рахмонович

159-165

2025-05-23

ГЕМАТОЛОГИЧЕСАЯ ХАРАКТЕРИСТИКА АДАПТАЦИОННОГО ПЕРИОДА СТУДЕНТОВ ПЕРВОГО КУРСА

Поступление и начало обучения в высших учебных заведениях требует предварительного отбора подростков учитывая их физические так и умственные способности, экзаменационные испытания при которых организм адаптируется к новым условиям  и требованиям общественного коллектива.  Нами была поставлена цель оценить уровень адаптации на начальных этапах обучения на основе исследований гематологических показателей крови подростков проходивших испытательный контроль. В работе приведены результаты общего анализа крови, содержание общего белка и белковых фракций. Лейкоцитарный анализ крови дал возможность оценить состояние неспецифических адаптационных резервов организма.

И.Ш.Садыков , Ш.У.Юнусова, Б.И.Сарваров, Д.Р.Хабибова, Р.Р.Джамалова, Ш.А.Давронова

166-171

2025-05-23

APPLICATION OF REMOTE SENSING

Remote sensing has matured from a niche data-collection technique into a cornerstone of Earth-system science, environmental management and socio-economic planning. The ability to capture synoptic, multi-temporal and multi-spectral observations from satellites, aircraft and uncrewed aerial vehicles (UAVs) underpins applications that range from precision agriculture and disaster response to greenhouse-gas accounting and epidemiological modelling. This study synthesises theoretical foundations, recent technological advances and practical case studies to illustrate the breadth of remote-sensing applications..

Otabek Abdisamatov , Zohid Najimov

172-176

2025-05-26

MEASUREMENT ERRORS IN GEODESY

Errors accompany every geodetic observation, whether the observation is a zenith angle read with a theodolite, a carrier-phase measurement on a GNSS receiver, or a gravity reading with a spring gravimeter. Their presence does not mean a survey is unreliable; it simply means that uncertainty must be quantified and minimised by careful instrument design, thoughtful field procedure and rigorous adjustment computation. This paper classifies measurement errors in geodesy into random, systematic and gross varieties, reviews their physical origins, outlines statistical tools for their propagation, and demonstrates practical mitigation strategies. A comparative experiment using electronic total-station distance observations, dual-frequency GNSS baselines and differential levelling loops illustrates how error characteristics differ across techniques.

Otabek Abdisamatov , Zohid Najimov

177-181

2025-05-26

THE APPLICATION OF SILIBUM MARIANUM GAERTN.L. IN THE TREATMENT OF ONCOLOGICAL DISEASES

Silibum marianum Gaertn.L., commonly known as milk thistle, has long been used in traditional medicine for its hepatoprotective effects. Recent studies have expanded its potential applications, highlighting its promising role in the treatment and support of oncological diseases. This article explores the pharmacological properties of its primary bioactive compound, silymarin, with a particular focus on its antioxidant, anti-inflammatory, and anti-carcinogenic mechanisms. The advantages of Silibum marianum over conventional therapies—such as low toxicity, selective cytotoxicity against tumor cells, and synergistic potential with chemotherapeutic agents—are discussed in detail. Additionally, current challenges including limited clinical evidence, low bioavailability, and the need for standardized formulations are addressed. The article concludes by outlining future research directions and emphasizing the plant’s potential as part of an integrative approach to cancer care.

Gulchekhra Saparniyazova

182-185

2025-05-26