QADIMGI VA ILK ORTA ASRLARDA O’RTA OSIYO  HUDUDIDA MUSIQA SAN’ATI RIVOJI

Saxob Karimov

doi:10.5281/zenodo.20390141

Authors

Karimov Saxob Baxromovich Jizzax davlat pedagogika universiteti Musiqiy ta'lim kafedrasi o'qituvchisi

Abstract

Oʻrta Osiyo olimlarining musiqa nazariyasiga oid asarlari xalqning musiqiy hayotiga bagʻishlangan sahifalardan joy olmagan. Lekin shak-shubha yoʻqki, saroy va shahar doirasida ommaviylashgan boy, rivojlangan musiqa san’ati, ajoyib kuylar ijodkori, ijrochilari boʻlgan oʻrta asr bastakorlarining professionallashishi xalq musiqa madaniyati zaminida oʻsdi va rivojlandi, ijod etishning qat’iy qoidalari esa xalq musiqa amaliyotining koʻpincha ijodiy qayta ishlanishi natijasi boʻldi.

Keywords:

musiqa lgan qadimgi osiyo cholg

References

Solomonova T. E. — O‘zbek musiqasi tarixi (Toshkent, "O‘qituvchi", 1981). Mintaqa qadimgi va ilk oʻrta asrlar musiqa madaniyatini tizimli yoritgan fundamental asar.

Madrimov B. — O‘zbek musiqa tarixi (Toshkent, 2019). Qadimgi Baqtriya, Soʻgʻdiyona va Xorazm musiqa madaniyatini qamrab olgan oʻquv qoʻllanma.

Odilov A. — O‘zbek xalq cholg‘ularida ijrochilik tarixi (Toshkent, "O‘qituvchi", 1995). Qadimgi torli va puflama cholgʻular tarixi tahlil qilingan.

Vyzgo T. S. — Музыкальные инструменты Средней Азии. Исторические очерки (Москва, "Музыка", 1980). Afrosiyob va Panjakent arxeologik yodgorliklaridagi cholgʻularni ilmiy tahlil qilgan eng mukammal monografiya.

Avesto — Muqaddas kitob matnlari (X. Hamidov, "Avesto fayzlari", Toshkent, 2001). Ilk bor musiqali-poetik sinkretik ijod va diniy qoʻshiqlar haqida maʼlumot beruvchi qadimgi manba.

Abu Nasr Forobiy — Kitab al-musiqa al-kabir ("Musiqa haqidagi katta kitob"). Ilk oʻrta asrlar musiqiy akustikasi, cholgʻulari (tanbur, barbat) va nagʻmalar tizimini asoslab bergan nodir asar.

Qoʻshayev I. — O‘rta Osiyo xalqlarining musiqa ijodi (Xalqaro konferensiya materiallari, 2023). Qadimgi oʻtroq va koʻchmanchi qabilalar musiqiy munosabatlari tahlili.

Joʻrayev A. Y. — O‘rta Osiyo hududida qadimgi davr musiqa madaniyati. Cholg‘ulari tarixi (Ilmiy maqola, Termiz, 2022). Terrakota va devoriy suratlarda ud, arfa, chang cholgʻularining aks etishi.

QADIMGI VA ILK ORTA ASRLARDA O’RTA OSIYO HUDUDIDA MUSIQA SAN’ATI RIVOJI

Authors

Abstract

Keywords:

References

Downloads

Published

Issue

Section

License

How to Cite

Publisher

Contact

Links