ИШЕМИК ИНСУЛЬТ РИВОЖЛАНИШ ХАВФИНИ ПРОГНОЗЛАШ УЧУН ПЕРСОНАЛЛАШТИРИЛГАН ИНТЕГРАЛ ИНСУЛЬТ ХАВФИ ИНДЕКСИ (ISRI) МОДЕЛИ: КЛИНИК, ЛАБОРАТОР ВА ИНСТРУМЕНТАЛ ОМИЛЛАР ИНТЕГРАЦИЯСИ
Аннотация
Ишемик инсульт бутун дунёда ногиронлик ва ўлимнинг етакчи сабабларидан бири бўлиб, унинг ривожланишида артериал гипертензия, қандли диабет, дислипидемия, семириш, чекиш, гиподинамия ва бошқа модификацияланувчи хавф омиллари муҳим ўрин тутади [7, 10]. Сўнгги йилларда эндотелиал дисфункция ва гиперкоагуляцияни акс эттирувчи ICAM-1, D-димер, гомоцистеин ҳамда hs-CRP каби биомаркерларнинг прогностик аҳамияти ортиб бормоқда [1, 5, 8]. Бироқ мавжуд хавфни баҳолаш шкалалари клиник, лаборатор ва хулқ-атвор омилларини комплекс интеграция қилмаслиги сабабли индивидуал прогнозлаш имкониятлари чекланган [3, 9]. Шу боис ишемик инсульт ривожланиш хавфи юқори бўлган шахсларда ушбу омилларни ягона интеграл моделга бирлаштириш асосида персоналлаштирилган хавф стратификацияси ва эрта профилактика мезонларини ишлаб чиқиш долзарб илмий ва амалий аҳамиятга эга [2, 4, 6].
Библиографические ссылки
Feigin VL, Stark BA, Johnson CO, et al. Global, regional, and national burden of stroke and its risk factors, 1990–2021. Lancet Neurol. 2024;23(10):973–1008.
Abd-Allah F, Kaptoge S, Resnikoff S, et al. Global burden of diseases attributable to risk factors, 1990–2021. Lancet. 2024;403(10440):2167–2203.
Kleindorfer DO, Towfighi A, Chaturvedi S, et al. 2021 Guideline for the prevention of stroke in patients with stroke and transient ischemic attack. Stroke. 2021;52(7):e364–e467.
Hachinski V, Einhäupl K, Ganten D, et al. Preventing dementia by preventing stroke. Alzheimers Dement. 2022;18(8):1571–1580.
O'Donnell MJ, Chin SL, Rangarajan S, et al. Global and regional effects of potentially modifiable risk factors associated with acute stroke (INTERSTROKE). Lancet. 2016;388(10046):761–775.
Campbell BCV, De Silva DA, Macleod MR, et al. Ischaemic stroke. Nat Rev Dis Primers. 2019;5(1):70.
Virani SS, Alonso A, Aparicio HJ, et al. Heart disease and stroke statistics—2023 update. Circulation. 2023;147:e93–e621.
Roth GA, Mensah GA, Johnson CO, et al. Global burden of cardiovascular diseases and risk factors. J Am Coll Cardiol. 2020;76(25):2982–3021.
Johnson CO, Nguyen M, Roth GA, et al. Global, regional, and national burden of stroke. Lancet Neurol. 2019;18(5):439–458.
Rakhmatova SN, Jumaev BI. Clinical and biochemical features of ischemic stroke in young adults. Journal of Neurology and Neurosurgical Research. 2025;(6):110–112
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Как цитировать