O‘ZBEK VA TURK TILLARIDA KICHRAYTIRISH-ERKALASH SHAKLLARINING SEMANTIK-USLUBIY XUSUSIYATLARI

Authors

  • Surayyo Saatova O‘zMU Jurnalistika va o‘zbek filologiyasi fakulteti “O‘zbek tilshunosligi” kafedrasi o‘qituvchisi, PhD Author
  • Mohinur Seytova O‘zMU Jurnalistika va o‘zbek filologiyasi fakulteti talabasi Author

Abstract

O‘zbek va turk tillarida kichraytirish va erkalash shakllari ildizlari o‘zaro o‘xshash bo‘lib, ularning eng qadimgi shakllari qadimgi turkiy tilga borib taqaladi. Hozirgi shakllar esa har ikki til fonetik va grammatik xususiyatlariga mos tarzda shakllangan. Bu birliklar ikki til o‘rtasidagi tarixiy va madaniy aloqalarning davomiyligini yaqqol ko‘rsatadi. Bunday morfologik vositalar orqali til faqat aloqa vositasi emas, balki mehr, hissiyot va munosabatni ifodalash vositasi sifatida ham namoyon bo‘ladi. Qadimgi turkiy tillarda kichraytirish va erkalash shakllari turli morfemalar orqali ifodalangan. Ularning aksariyati bugungi o‘zbek va turk tillariga o‘zgargan holda kirib kelgan.

References

Abduazizov A. (2007). Hozirgi o‘zbek adabiy tili. Toshkent: O‘qituvchi. – 260 b.

Ayşe Eda Gündoğdu Türkçede [-Cık] küçültme biçimbiriminin biçim-anlambilimsel işlevleri. – Ankara, 2015. –78 s.

Erhan Erkuş. 1839-1908 yılları arasındaki türkçe eğitimi ve öğretimi çalışmalarında alan terminolojisi. – Ankara, 1973. – 223 s.

Фaхри Камол. Ҳозирги замон ўзбек тили лексикология фонетика. Графика ва Орфография. Морфология. – Тошкент, 1957. –520 б.

Gencan, T. N. (2001). Dilbilgisi. Ankara: Ayraç Yayınları.

Clauson, G. (1972). An Etymological Dictionary of Pre-Thirteenth-Century Turkish. Oxford: Clarendon Press.

Mutlu Bozel Türkiye türkçesindeki türemiş adların aldıkları yapım eklerine göre anlam ve görev özellikleri. – İzmir, 2008. – 250 s.

Nasrin Zabetı Mıandoab. Türk dilinde küçültme kavramı ve küçültme ekleri (modern oğuz lehçeleri ile karşılaştırmalı bir inceleme). – Ankara, 2018. – 237 s.

Qayumov M. (1992). Turkiy tillar qiyosiy grammatikasi. Toshkent: Fan.

Қўнғуров Р. Субъектив баҳо формаларининг семантик ва стилистик хусусиятлари. – Тошкент, 1980. – 164 б.

Rahmatullayev Sh. Hozirgi adabiy o‘zbek tili. –Toshkent, 2006. – 475 b.

Sapayev Q.Hozirgi o‘zbek tili. –Toshkent, 2009. – 299 b.

Турсунов У, Мухторов А, Рахматуллаев Ш. Ҳозирги ўзбек адабий тили. –Тошкент, 1992. – 394 б.

Tekin, T. (1968). Eski Türk Yazıtları. Ankara: TDK Yayınları.

Хожиев A. Ҳозирги ўзбек тилида форма ясалиши. –Tошкент, 1979. – 79 б.

Published

2025-05-31

How to Cite

O‘ZBEK VA TURK TILLARIDA KICHRAYTIRISH-ERKALASH SHAKLLARINING SEMANTIK-USLUBIY XUSUSIYATLARI. (2025). Science and Technology in the Modern World, 4(13), 64-66. https://www.in-academy.uz/index.php/ZDIFT/article/view/21683
Innovative Academy RSC
Article metrics Views and PDF downloads
0 Views
0 Downloads