EKSPERIMENTAL DEGIDRATATSIYA SHAROITIDA ICHAK LIMFA FOLLIKULALARINING MORFOLOGIK XUSUSIYATLARI

Abstrak

Organizmda suv muvozanatining buzilishi ko‘plab fiziologik jarayonlarga sezilarli ta’sir ko‘rsatadi. Degidratatsiya sharoitida yuzaga keladigan gemokontsentratsiya, mikrotsirkulyator buzilishlar va to‘qimalarda gipoksiya immun tizimining turli komponentlariga, xususan ichak bilan bog‘liq limfoid to‘qimalarga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Ichak limfa tizimi, jumladan Peyer pilakchalari va solitar limfa follikulalari mahalliy immun javobni shakllantirishda muhim rol o‘ynaydi. Mazkur tadqiqotning maqsadi eksperimental degidratatsiya sharoitida ingichka ichak limfa follikulalarining morfologik va morfometrik o‘zgarishlarini aniqlashdan iborat. Tadqiqot laboratoriya sharoitida oq kalamushlarda o‘tkazildi. Eksperimental guruh hayvonlarida degidratatsiya suyuqlik qabulini cheklash orqali modellashtirildi. Olingan ichak to‘qimalari gistologik usullar yordamida o‘rganildi va morfologik tahlil o‘tkazildi. Tadqiqot natijalari degidratatsiya sharoitida ichak limfa follikulalarida limfotsitlar sonining kamayishi, hujayra tarkibining o‘zgarishi hamda limfa kapillyar tarmog‘ida morfologik qayta tuzilishlar yuzaga kelishini ko‘rsatdi. Bundan tashqari, ichak devori qatlamlarida distrofik va destruktiv jarayonlarning kuchayishi kuzatildi. Olingan natijalar degidratatsiya sharoitida ichak immun tizimining strukturaviy o‘zgarishlarini aniqlashga yordam beradi hamda suv yetishmovchiligi bilan bog‘liq patologik jarayonlarning patomorfologik mexanizmlarini tushunishga xizmat qiladi.