O`ZBEKISTON RESPUBLIKASI KONSTITUTSIYASI VA O`ZBEKISTON RESPUBLIKASI XALQARO SHARTNOMASINING O`ZARO NISBATI: HUQUQIY TAHLIL
;
Konstitutsiya ustuvorligi, xalqaro shartnoma, monizm, dualizm, normativ-huquqiy iyerarxiya, lex superior, konstitutsiyaviy nazorat, xalqaro huquq.Abstrak
Mazkur maqolada Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va xalqaro shartnomalar oʻrtasidagi huquqiy iyerarxiya masalasi nazariy hamda amaliy jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida monizm va dualizm konsepsiyalari, normativ-huquqiy hujjatlar iyerarxiyasi haqidagi umumiy huquq nazariyalari hamda kolliziyalarni hal etish prinsiplari koʻrib chiqilgan. Shuningdek, AQSh, Fransiya, Turkiya, Albaniya, Chexiya, Xorvatiya, Ruminiya, Bosniya va Gersegovina hamda Rossiya Federatsiyasi konstitutsiyaviy amaliyotlari qiyosiy-huquqiy tahlil asosida oʻrganilgan. Maqolada Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi, “Xalqaro shartnomalar toʻgʻrisida”gi Qonun hamda Konstitutsiyaviy sud toʻgʻrisidagi qonunchilik normalari tizimli sharhlanib, Konstitutsiyaning oliy yuridik kuchga egaligi asoslab beriladi. Tadqiqot yakunida xalqaro shartnomalar milliy huquq tizimining tarkibiy qismi hisoblansa-da, ular Konstitutsiyadan ustun turmasligi haqidagi xulosa ilgari suriladi.
Iqtiboslar
Dubay, C.A. General Principles of International Law: Monism and Dualism // International Judicial Monitor, 2014. (Dubay, C.A. Xalqaro huquqning umumiy prinsiplari: monizm va dualizm // International Judicial Monitor, 2014).
Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi // Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 01.05.2023-y., 03/23/837/0241-son. (Constitution of the Republic of Uzbekistan // National Database of Legislation of the Republic of Uzbekistan, 01.05.2023, No. 03/23/837/0241).
Kelsen, H. Pure Theory of Law. 1967. (Kelsen, H. Sof huquq nazariyasi. 1967).
Gözler, K. The Question of the Rank of International Treaties in National Hierarchy of Norms: A Theoretical and Comparative Study // Prof. Dr. Mehmet Genç’e Armağan. Bursa: Dora, 2016. – P. 21–46. (Gözler, K. Milliy normativ-huquqiy hujjatlar iyerarxiyasida xalqaro shartnomalarning o‘rni masalasi: nazariy va qiyosiy tadqiqot // Prof. Dr. Mehmet Genç’e Armağan. Bursa: Dora, 2016. – B. 21–46).
Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 20.04.2021-y., 03/21/682/0354-son. (National Database of Legislation of the Republic of Uzbekistan, 20.04.2021, No. 03/21/682/0354).
Constitution of the United States of America // Constitution Annotated. (Amerika Qoʻshma Shtatlari Konstitutsiyasi // Constitution Annotated).
Constitution of the Republic of Albania. 1998. (Albaniya Respublikasi Konstitutsiyasi. 1998).
Constitution of the Republic of Croatia. Consolidated text, 2010. (Xorvatiya Respublikasi Konstitutsiyasi. Yigʻma matn, 2010).
Constitution of the Czech Republic. 1992. (Chexiya Respublikasi Konstitutsiyasi. 1992).
Constitution of the French Republic. 1958. (Fransiya Respublikasi Konstitutsiyasi. 1958).
Constitution of Romania. 1991. (Ruminiya Konstitutsiyasi. 1991).
Constitution of the Republic of Türkiye. 1982. (Turkiya Respublikasi Konstitutsiyasi. 1982).
Constitution of Bosnia and Herzegovina. 1995. (Bosniya va Gersegovina Konstitutsiyasi. 1995).
Constitution of the Russian Federation. 2020 edition. (Rossiya Federatsiyasi Konstitutsiyasi. 2020-yilgi nashr).
Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2006-y., 41-son, 406-modda. (Collection of Legislation of the Republic of Uzbekistan, 2006, No. 41, Article 406).
Choriyev, U. Konstitutsiya preambulasining huquqiy tabiati // Eurasian Journal of Law, Finance and Applied Sciences. Vol. 5, No. 12, 2025. – P. 51–61. (Choriyev, U. The Legal Nature of the Constitutional Preamble // Eurasian Journal of Law, Finance and Applied Sciences. Vol. 5, No. 12, 2025. – P. 51–61).
Odilqoriyev, X.T. Davlat va huquq nazariyasi. Toshkent: Adolat, 2018. – 528 b. (Odilqoriyev, X.T. Theory of State and Law. Tashkent: Adolat, 2018. – 528 p.).
Wahl, R. Der Vorrang der Verfassung // Der Staat. No. 4, 1981. – P. 485. (Wahl, R. Konstitutsiyaning ustunligi // Der Staat. No. 4, 1981. – P. 485).
Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 07.02.2019-y., 03/19/518/2589-son. (National Database of Legislation of the Republic of Uzbekistan, 07.02.2019, No. 03/19/518/2589).
Odilqoriyev, X.T. Oʻzbekistonda qonun chiqarish jarayoni. Toshkent: Oʻzbekiston, 1995. (Odilqoriyev, X.T. Legislative Process in Uzbekistan. Tashkent: Oʻzbekiston, 1995).
Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.04.2021-y., 03/21/687/0380-son. (National Database of Legislation of the Republic of Uzbekistan, 28.04.2021, No. 03/21/687/0380).
Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 28.04.2021-y., 03/21/687/0380-son. (National Database of Legislation of the Republic of Uzbekistan, 28.04.2021, No. 03/21/687/0380).
##submission.downloads##
Nashr qilingan
Nashr
Bo'lim
Iqtibos keltirish tartibi
