BERT NEYRON TARMOG‘I VA UNING SINTAKTIK ANALIZATORNI QURISHDA QO‘LLANILISHI: HOZIRGI HOLATI VA ISTIQBOLLARI

Authors

  • Aziz O‘temisov Zarliqbaevich QDU, Amaliy filologiya kafedrasi mudiri, dotsent, Author
  • Biybihajar Mambetullaeva Azat qızı Qoraqalpoq Davlat Universiteti 2-kurs magistranti Author

Keywords:

BERT, sintaktik tahlil, bog‘liqlikni tahlil qilish, o‘rganish, transformatorlar, tabiiy tilni qayta ishlash.

Abstract

Maqola tabiiy til sintaktik tahlili masalalarida BERT modelini qo‘llashning har tomonlama tahliliga bag‘ishlangan. Sintaktik ma’lumotlarni ajratib olish uchun BERTning samaradorligini belgilovchi arxitektura xususiyatlari, shuningdek, ushbu modelni sintaktik analizatorlarga integratsiyalashning turli yondashuvlari ko‘rib chiqiladi. Modelning yashirin qatlamlarida sintaktik tuzilmalarni kodlash mexanizmlarini tadqiq qilish imkonini beruvchi probing usullariga va BERT asosidagi sintaktik parserlarning amaliy tatbiqiga alohida e’tibor qaratilmoqda. Turli tillar, jumladan rus, ingliz va ingliz tillari uchun bunday yechimlar samaradorligining miqdoriy baholari keltirilgan, shuningdek, ushbu yo‘nalishning cheklovlari va rivojlanish istiqbollari tahlil qilingan.

References

Abdurahmonova N.Z, ÓtemisovA.Z. Kompyuter lingvistikasına kirisiw. — Nókis, 2024.

Abjalova M, Tahrir va tahlil dasturlarining lingvistik modullari. — Toshkent, 2020.

Javier Martín Arista, Ana Elvira Ojanguren López, Sara Domínguez Barragán. // Big Data and Cognitive Computing. — 2025. — № 9.

Taiga Someya., Ryo Yoshida., Hitomi Yanaka., Yohei Oseki. Derivational Probing: Unveiling the Layer-wise Derivation of Syntactic Structures in Neural Language Models. // arXiv:2506. — 2025.

Михнева А. Синтаксический пробинг границ клауз на внутренних слоях BERT. — Москва, 2025.

Умаров А. Обработка естественного языка с использованием нейросетей. // Innovations in Science and Technologies. — 2025. — №2.

Шиян В.И., Марков В.Н. Комплексный анализ русскоязычных текстов на основе нейросетевых моделей трансформерного типа. // Инженерный вестник Дона, 2025, — №5.

https://pypi.org/project/supar/1.0.1a1

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12266432/

Downloads

Published

2026-05-31

Issue

Section

Articles

How to Cite

O‘temisov , A., & Mambetullaeva , B. (2026). BERT NEYRON TARMOG‘I VA UNING SINTAKTIK ANALIZATORNI QURISHDA QO‘LLANILISHI: HOZIRGI HOLATI VA ISTIQBOLLARI. Eurasian Journal of Academic Research, 6(5 Part 2), 20-25. https://www.in-academy.uz/index.php/EJAR/article/view/50852
Innovative Academy RSC
Article metrics Views and PDF downloads
1 Views
0 Downloads