RAQAMLI MAKON SHAROITIDA INTERNETDAN FOYDALANISH HUQUQINING XALQARO-HUQUQIY TARTIBGA SOLINISHI: NAZARIYA, AMALIYOT VA RIVOJLANISH ISTIQBOLLARI
Ключевые слова:
raqamli makon, internetdan foydalanish huquqi, xalqaro huquq, kibersuverenitet, raqamli tafovut, inson huquqlari, xalqaro tartibga solish, raqamli huquqlar.Аннотация
Ushbu maqolada raqamli makon sharoitida internetdan foydalanish huquqining xalqaro-huquqiy tartibga solinishi masalalari keng qamrovli tahlil etiladi. Tadqiqotda internetdan foydalanish huquqining xalqaro hujjatlardagi normativ asoslari, uni ta’minlashning institutsional mexanizmlari, davlatlarning majburiyatlari hamda raqamli tafovut muammosi o’rganiladi. Maqolada BMT doirasida qabul qilingan rezolyutsiyalar, Inson huquqlarining Yevropa konvensiyasi, YUNESKO va boshqa xalqaro tashkilotlarning raqamli huquqlarga oid hujjatlari tahlil etiladi. Shuningdek, kibersuverenitet va inson huquqlari o’rtasidagi ziddiyat masalasi ko’rib chiqiladi, raqamli huquqlarni xalqaro miqyosda himoya qilishning muqobil modellari taklif etiladi. Tadqiqot natijasida internetdan foydalanish huquqini mustaqil xalqaro huquqiy institut sifatida shakllantirish zarurligi asoslanadi.
Библиографические ссылки
Inson Huquqlari Umumjahon Deklaratsiyasi. BMT Bosh Assambleyasi, 10 dekabr 1948 yil, Rezolyutsiya 217 A (III).
Fuqarolik va Siyosiy Huquqlar to’g’risidagi Xalqaro Pakt. BMT Bosh Assambleyasi, 16 dekabr 1966 yil, 2200A (XXI)-sonli rezolyutsiya.
BMT Inson Huquqlari Kengashi. “Onlayn muhitda inson huquqlarini rag’batlantirish, himoya qilish va amalga oshirish to’g’risida” rezolyutsiya. A/HRC/20/L.13, 2012 yil.
BMT Inson Huquqlari Kengashi. “Onlayn muhitda inson huquqlarini rag’batlantirish va himoya qilish to’g’risida” rezolyutsiya. A/HRC/32/L.20, 2016 yil.
Frank La Rue. Ifoda erkinligi bo’yicha BMT Maxsus ma’ruzachisi ma’ruzasi. A/66/290, 2011 yil.
Schmitt M.N. (ed.). Tallinn Manual 2.0 on the International Law Applicable to Cyber Operations. Cambridge University Press, 2017.
Yevropa Insonhuquqlari Sudi. Delfi AS v. Estonia. Application No. 64569/09, 2015.
International Telecommunication Union (ITU). Measuring Digital Development: Facts and Figures 2023. Jeneva: ITU Publications, 2023.
DeNardis L. The Global War for Internet Governance. Yale University Press, 2014.
Zittrain J. The Future of the Internet and How to Stop It. Yale University Press, 2008.
Palfrey J., Gasser U. Interop: The Promise and Perils of Highly Interconnected Systems. Basic Books, 2012.
YUNESKO. “Raqamli asr uchun axborot va kommunikatsiya sohalarida media va axborot savodxonligi” to’g’risidagi ko’rsatmalar. Parij: YUNESKO, 2021.
Yevropa Ittifoqi. “Raqamli huquqlar va tamoyillar to’g’risidagi deklaratsiya”. 2022/C 23/01, 2022 yil.
BMT Bosh Assambleyasi. “Barqaror raqamli kelajak uchun umumiy standartlar” rezolyutsiyasi. A/RES/77/247, 2022 yil.
O’zbekiston Respublikasi. “Raqamli O’zbekiston 2030” strategiyasi. O’zbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni, 2020 yil.
Ruggie J. “Biznes va inson huquqlari bo’yicha yo’riqnomaviy tamoyillar”. A/HRC/17/31, 2011 yil.
Internet Governance Forum (IGF). Annual Report 2024. Jeneva: BMT, 2024.
Kettemann M.C. The Normative Order of the Internet: A Theory of Rule and Regulation Online. Oxford University Press, 2020.
Deibert R.J. Reset: Reclaiming the Internet for Civil Society. House of Anansi Press, 2020.
Peng Hao. Cyber Sovereignty and International Law. Journal of Cybersecurity, vol. 8, no. 1, 2022.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Как цитировать
