Центральноазиатский журнал образования и инноваций - это рецензируемый международный журнал с открытым доступом, в котором публикуются оригинальные исследования и обзорные статьи, относящиеся к различным областям. Основная цель состоит в том, чтобы предложить интеллектуальную платформу международным ученым, и она направлена на продвижение междисциплинарных исследований в прикладных науках. Все рукописи должны быть подготовлены на узбекском, казахском, таджикском, английском или русском языках и пройти тщательный процесс рецензирования.

Опубликован: 2025-06-16

URUG‘LIK CHIGIT TAYYORLASH TEXNOLOGIYASINI ZAMONAVIY USULLAR ORQALI RIVOJLANTIRISH

Paxtachilik xo‘jaliklarida yig‘im-terim ishlarini boshlashdan oldin barcha dalalar g‘o‘zaning ochilishiga qarab qaysi dala mashinada yoki qo‘lda terilishi bo‘yicha grafik tuzib chiqiladi. Dalani mashinada yoki qo‘lda terishga tayyorlashda g‘o‘zani defoliasiya va desikasiya qilish muhim ahamiyatga ega. Bunday usulda g‘o‘za barglarini terim oldidan sun’iy to‘ktirish terim mashinalari ish unumini oshirish bilan birga terilgan paxtaning ifloslik darajasini ham birmuncha kamaytirisha olib keladi. O‘z muddatida va yuqori sifatli o‘tkazilgan defoliasiya ko‘saklarning yetilishi va ochilishini tezlashtirib, birinchi terim paxtasini sovuq tushguncha yig‘ishtirib olishga imkoniyat yaratadi. Maqolada paxtani yig‘ib terib olishga tayyorlash va sifatli terim jarayonini tashkil etish bo‘yicha malumotlar berilgan..

Otaboyev Muhammad Faxriddin o‘g‘li, Egamnazarova Lola Raxim qizi

5-9

2025-06-16

PAXTANI QAYTA ISHLOVCHI KORXONALARNING ISTIQBOLLI TEXNIKA VA TEXNOLOGIYALARI

Dalani mashinada yoki qo‘lda terishga tayyorlashda g‘o‘zani defoliasiya va desikasiya qilish muhim ahamiyatga ega. Bunday usulda g‘o‘za barglarini terim oldidan sun’iy to‘ktirish terim mashinalari ish unumini oshirish bilan birga terilgan paxtaning ifloslik darajasini ham birmuncha kamaytirisha olib keladi. O‘z muddatida va yuqori sifatli o‘tkazilgan defoliasiya ko‘saklarning yetilishi va ochilishini tezlashtirib, birinchi terim paxtasini sovuq tushguncha yig‘ishtirib olishga imkoniyat yaratadi. Maqolada paxtani yig‘ib terib olishga tayyorlash va sifatli terim jarayonini tashkil etish bo‘yicha malumotlar berilgan.

Otaboyev Muhammad Faxriddin o‘g‘li, Abdusattarova Mahliyo Uktamjon qizi

10-13

2025-06-16

TRANSCHEGARAVIY SAVDO SHARTNOMALARINI KOLLIZION-HUQUQIY TARTIBGA SOLISH: NAZARIYA, AMALIYOT VA XALQARO TAJRIBA

Ushbu maqolada xalqaro iqtisodiy integratsiya va globallashuv sharoitida transchegaraviy savdo shartnomalarining xalqaro xususiy huquq doirasida tutgan o‘rni tahlil qilinadi. Maqolada xalqaro savdo bitimlarining asosiy turlari – tovarlar oldi-sotdi, xizmatlar ko‘rsatish, agentlik va distribyutorlik, litsenziya va franchayzing, shuningdek, investitsiya shartnomalari bo‘yicha normativ hujjatlar va xalqaro tajribalar asosida tasnif berilgan. Shuningdek, huquqni tanlash erkinligi tamoyilining xalqaro va milliy huquqiy tizimlarda qanday ifodalangani, ushbu prinsipning ahamiyati va amaliy natijalari – xususan, huquqiy aniqlik, investitsiya xavfsizligi va arbitraj samaradorligi nuqtai nazaridan muhim tahlillar keltirilgan. O‘zbekiston Respublikasi qonunchiligidagi mavjud tartibotlar, cheklovlar va ularning xalqaro standartlarga mosligi ham muhokama qilingan.

Adizov Oqilbek Oybek o’g’li

14-18

2025-06-16

BOSHLANG‘ICH SINFLARDA IJTIMOIY-EMOTSIONAL O‘RGANISHNI YO‘LGA QO‘YISH

Ushbu maqolada boshlang‘ich sinflarda ijtimoiy-emotsional o‘rganishni yo‘lga qo‘yishning zarurati, asosiy tamoyillari va amaliy metodlari yoritilgan. Ijtimoiy-emotsional o‘rganishning mazmuni, pedagogik jarayondagi ahamiyati, yosh xususiyatlariga ko‘ra qo‘llanilishi, o‘qituvchi roli, shuningdek, milliy ta’lim tizimida SEL (Social and Emotional Learning) konsepsiyasini integratsiya qilish imkoniyatlari ilmiy va metodik jihatdan tahlil etilgan. Maqolada xalqaro tajriba hamda O‘zbekiston ta’lim tizimining hozirgi holati asosida amaliy tavsiyalar berilgan.

Bekbo‘sinova Laylo Xayrulla qizi

19-21

2025-06-16

NUTQIY MULOQOTNING IJTIMOIY-PSIXOLOGIK OMILLARI

Mazkur maqolada nutqiy muloqotning ijtimoiy va psixologik omillari ilmiy-nazariy va amaliy jihatdan tahlil etilgan. Muloqot jarayonining shaxslararo munosabatlar, ijtimoiy maqom, emotsional holat, madaniy me’yorlar hamda psixologik motivatsiya bilan bog‘liq jihatlari yoritiladi. O‘zbek tilidagi nutqiy muloqot modeliga xos bo‘lgan til vositalari, etiketa ifodalari va milliy madaniyatga oid nutqiy andozalar psixolingvistik va sotsiopsixologik yondashuvlar asosida o‘rganiladi. Tadqiqot natijalari nutqiy faoliyat samaradorligini oshirishda ijtimoiy-psixologik kompetensiyaning ahamiyatini ko‘rsatadi.

Bobomurodova Go`zal Olimovna

22-26

2025-06-16

ТОЗАЛАГИЧДА ПАХТА БЎЛАКЧАЛАРИНИ ҲАРАКАТИ ТАҲЛИЛИ

Пахта оқими тозалагичда биринчи қозиқчали барабандан тўрли юза бўйлаб ҳаракатланвди ва силжишини қозиқчали барабанга узатишда зарба таъсирида пахта бўлакчаларидан ифлосликларини ажратиш жараёни амалга ошади. Қозиқли барабанлар замонавий дастурлардан фойдаланиб графикларда тасвирланган.

Qarshiyev Olim Namozovich

27-31

2025-06-16

MAKTAB YOSHIDAGI BOLALARDA EKOLOGIK BILIMDONLIGINI OSHIRISHDA AMALIY MASHG‘ULOTNING AHAMIYATI

Ushbu maqolada maktabdagi ekologik tarbiyaning ta’siri hamda oilada ekologik tarbiya berishda amaliy mashg‘ulotlarning roli haqida so‘z yuritilib, ekologik ta’limning sifatli tashkil etilishining bolalarga ta’siri, atrof-muhit uchun foydalari, boshlang’ich ta’limda ekologik ta’lim berishda qiyinchiliklar va yechimlar, oilalarda ekologik tarbiyaning ahamiyati, ekologik ta’limni integratsiyalash strategiyalari, oilalarda ekologik tarbiya natijalari va amalga oshirishdagi muammolar haqida ma’lumotlar berilgan.

Berdiqobilova Kamola O‘ktamovna, Bovanova Umida Abduvahobovna

32-35

2025-06-16

“LAGOVIN” TABLETKASINING SIFAT KO`RSATKICHLARIGA PRESSLANADIGAN MASSADAGI QOLDIQ NAMLIK VA BOSIM KUCHINING TA`SIRINI O`RGANISH

Olib borilgan tadqiqotlarning asosiy maqsadi presslanadigan massadagi qoldiq namlikni va bosim kuchini “Lagovin” tabletkasining sifat ko‘rsatkichlariga ta’sirini o‘rganishdan iborat. “Lagovin” tabletkasining presslanadigan massasidagi qoldiq namlikni aniqlashda Yaponiyaning «Kett» firmasining namlik o‘lchagich asbobidadan foydalanildi.

Anvar Muxammadjanovich Usubbayev, Shahnoza Muxammadjanovna Usubbayeva

36-38

2025-06-16

TURIZM TERMINLARINING ZAMONAVIY O‘ZBEK TILIDAGI LEKSIK ADAPTATSIYASI, SEMANTIK O‘ZGARISHI VA KO‘PMA’NOLILIK (POLISEMIYA) HODISASI ASOSIDA TAHLIL

Ushbu maqola turizm sohasiga oid terminlarning zamonaviy o‘zbek tilidagi leksik moslashuvi, semantik o‘zgarishlari hamda ko‘pma’nolilik (polisemiya) hodisasi asosida qanday tilda qo‘llanilishi, kontekstual va funksional o‘zgarishlari haqida tahliliy fikrlar beradi. Globalizatsiya, axborot-kommunikatsiya texnologiyalarining rivojlanishi, hamda xalqaro turizmning kengayishi fonida ko‘plab xorijiy atamalar turizm tiliga kirib kelmoqda. Maqolada lingvistik tahlil usuli orqali terminlarning fonetik, morfologik, semantik va polisemantik xususiyatlari, shuningdek, ularning o‘zbek tiliga integratsiyasi jarayoni yoritiladi.

Temirova Muslima Mahmud qizi

39-41

2025-06-17

SHAHAR MUHITIDA MANZARALI DARAXTLARNING EKOLOGIK FUNKSIYALARI

Ushbu maqolada shahar muhitida manzarali daraxtlarning ekologik funksiyalari tahlil qilinadi. Daraxtlarning havoni tozalash, havo haroratini nazorat qilish, shovqin va changni kamaytirish, suv muvozanatini saqlash hamda biologik xilma-xillikni qo‘llab-quvvatlash kabi muhim rollari ko‘rsatib o‘tilgan. Shahar ekologiyasini yaxshilash va aholining sog‘lom yashash sharoitlarini ta’minlash uchun manzarali daraxtlarning ahamiyati va ularni ko‘kalamzorlashtirishning zarurligi ta’kidlangan. Maqola shaharsozlik va ekologiya sohasida ilmiy tadqiqotlar uchun qimmatli ma’lumotlar beradi.

Ametova Sapargul Berdimuratovna, Yo‘ldoshova Dilnoza Bahodir qizi

42-45

2025-06-17

TURLI IQLIM ZONALARIDA MANZARALI DARAXTLARNING MOSLASHUV XUSUSIYATLARI

Ushbu maqolada turli iqlim zonalarida manzarali daraxtlarning moslashuv xususiyatlari o‘rganildi. Daraxtlarning o‘sish sharoitlari, suv va oziqa moddalari talablariga moslashuvi, shuningdek, ekstremal iqlim sharoitlariga chidamliligi tahlil qilindi. Tropik, subtropik, mo‘tadil va sovuq iqlim zonalarida o‘sadigan daraxt turlarining morfologik va fiziologik o‘ziga xosliklari ko‘rsatildi. Tadqiqot natijalari shahar ko‘kalamzorlashtirish va landshaft dizaynida iqlimga mos daraxt turlarini tanlash uchun ilmiy asos bo‘lib xizmat qiladi.

Ametova Sapargul Berdimuratovna, Yo‘ldoshova Dilnoza Bahodir qizi

46-49

2025-06-17

ARTIFICIAL INTELLIGENCE IN MEDICAL LANGUAGE EDUCATION ENHANCING ENGLISH AND LATIN LEARNING THROUGH DIGITAL TOOLS

The adoption of digital technologies in education especially in language teachinghas significantly reshaped instructional methods and broadened learners’ access to educational resources. This article offers a comprehensive examination of digital tools in language education, highlighting prominent platforms and technologies used for language acquisition. It also investigates pedagogical strategies for effective integration and discusses both the advantages and limitations of these approaches. The analysis underscores how digital tools can enhance language learning outcomes, while also emphasizing the importance of strategic implementation to mitigate issues such as unequal access, overreliance on technology, and challenges in evaluating learner progress.

Zarnigor Djalilova

50-55

2025-06-18

ВЛИЯНИЕ КУЛЬТУРНОГО КОНТЕКСТА НА ОБУЧЕНИЕ ХОРОВОМУ ДИРИЖИРОВАНИЮ В РАМКАХ МУЗЫКАЛЬНОГО ОБРАЗОВАНИЯ

Статья посвящена исследованию влияния культурного контекста на обучение хоровому дирижированию в рамках музыкального образования. Рассматриваются основные аспекты, такие как влияние музыкальных традиций и фольклора, особенности педагогических подходов, а также роль глобализации и взаимодействия культур в современном музыкальном процессе. Подчеркивается значимость сохранения культурной идентичности в хоровом исполнении и важность обмена опытом в международных музыкальных фестивалях и конкурсах. Автор акцентирует внимание на важности гармоничного сочетания технических навыков и культурной осведомленности дирижера для успешного преподавания и исполнения хоровой музыки.

Мирзабек Ахатов, Шерзод Шамсиев

56-58

2025-06-18

АПЕЛЛЯЦИЯ ИНСТАНЦИЯСИДА ИШНИ МУХОКАМАГА ҚАДАР БЎЛГАН БОСҚИЧИДА ИШ ЮРИТИШНИНГ АЙРИМ ЖИХАТЛАРИ

Ушбу мақола апелляция инстанциясида ишни муҳокамага қадар бўлган босқичда иш юритишнинг айрим жиҳатларига бағишланган. Мақолада маъмурий судлов жараёнларида апелляция тартибининг ҳуқуқий асослари, шикоят бериш ҳуқуқига эга шахслар, шикоят бериш муддатлари ва шартлари таҳлил қилинади. Апелляция шикоятининг шакли, мазмуни, унга илова қилинадиган ҳужжатлар ва судья томонидан шикоятни қабул қилиш, рад этиш ёки қайтариш тартиби кўриб чиқилади. Шунингдек, Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий суд ишларини юритиш тўғрисидаги кодекси (МСИЮтК) ва тегишли қонунчилик нормалари асосида апелляция инстанциясининг аҳамияти ва унинг одил судловни таъминлашдаги роли ёритилган. Мақолада 2024 йилда маъмурий судлар фаолиятига оид статистик маълумотлар тақдим этилиб, апелляция тартибининг амалий жиҳатлари юзасидан хулосалар ва таклифлар берилган.

Якубов Азамат

59-65

2025-06-18

РЕВМАТОИДНЫЙ АРТРИТ С ПЛОХИМ ОТВЕТОМ НА ЛЕЧЕНИЕ

Широкое внедрение в клиническую практику современных подходов к лечению ревматоидного артрита (РА), рациональное использование традиционных и таргетных противоревматических препаратов позволяют эффективно подавлять воспалительную активность, сдерживать прогрессирование болезни и улучшать качество жизни больных. Вместе с тем у части пациентов даже после повторной смены таргетных препаратов не удается добиться целевого уровня активности РА. Серьезные затруднения, возникающие при ведении таких пациентов, поставили вопрос о выделении особого варианта болезни – труднолечимого (difficult to treat, D2T) РА. Наличие разнообразных вариантов D2T РА и необходимость использования персонифицированного подхода к терапии обосновывают создание специальных рекомендаций по ведению данной категории больных. Первым шагом к подготовке данных рекомендаций стало определение понятия D2T РА, недавно представленное рабочей группой EULAR. Оно предусматривает соответствие пациента трем критериям:

A.K.Mukhamadaliyev , Sh.J.Xayidmuradova, Sh.A.Mirodilov

66-73

2025-06-18

INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR YORDAMIDA BEMORLARNI DAVOLASH

Ushbu maqolada zamonaviy tibbiyotda bemorlarni davolashda qo‘llanilayotgan innovatsion texnologiyalar yoritilgan. Robotga asoslangan jarrohlik, sun’iy intellekt, 3D chop etish, telemeditsina, genoterapiya, bioprinting va nevrologik interfeyslar kabi ilg‘or uslublarning imkoniyatlari tahlil qilingan. Mazkur texnologiyalar tibbiy xizmat sifati va samaradorligini oshirib, diagnostika, davolash va reabilitatsiya jarayonlarini soddalashtirish hamda bemorning tiklanish jarayonini tezlashtirishga xizmat qilmoqda. Shuningdek, maqolada telemeditsina va biosensorlarning uzoq hududlarda yashovchi yoki surunkali kasalliklarga chalingan bemorlar hayot sifatini yaxshilashdagi roli ko‘rsatib berilgan.

Sultonov Muxammadbobir Abduxamid o‘g‘li

74-76

2025-06-19

БУҒДОЙНИНГ ХАЛҚ ХЎЖАЛИГИДАГИ АҲАМИЯТИ

Республикамизнинг шимолий худудида баҳорги буғдой навларининг биологиясини ўрганиш, уруғчилик ишларини ташкиллаштириш бугунги кунда долзарб хисобланади. Баҳорги буғдой навларининг элита уруғларини ҳар йили етарли миқдорда доимий таъминлаш ихтиёжи мавжуд. Қорақолпоғистон Республикаси иқлим шароитида баҳорги буғдойнинг Саратов 29 ва Семуруг навларининг ўсиб ривожланиш имкониятлари ва элита дон уруғларини етиштириш имкониятлари ўрганилди. Изланишлар натижасида нав тозалиги 92- 93% га эга навларнинг элита уруғлари тайёрланди. Келажакда ишлаб чиқаришни ушбу навларнинг сифатли дон уруғлари билан таъминлаш имкониятлари яратилганлиги аниқланди.

Б.М.Косбергенова, Рисназарова Мехрибан

77-81

2025-06-19

MINI FUTBOLCHILARDA CHIDAMLILIK SIFATINI NAMOYON ETISHNING O‘ZIGA XOS XUSUSIYATLARI

Maqolada mini futbolda sportchilarning maxsus chidamlilik tayyorgarligi bilan bog‘liq savollar o‘rganilgan..Mini futbolda chidamlilik namoyon bo‘lishi turli xil omillar bilan ta’minlanadi, ulardan biri energiya ta’minoti, ya’ni: -ishlaydigan mushaklarni energiya bilan ta’minlaydigan mexanizmlar. Energiya bilan ta’minlashning ikkita mexanizmi mavjud: aerob (kislorod ishtirokidagi kimyoviy reaksiyalar), anaerob (kislorodsiz sodir bo‘ladigan kimyoviy reaksiyalar). Aerob va anaerob qobiliyatlari insonning energiya imkoniyatlarini to‘liq tavsiflaydi.

Xusanov G‘aybulla Usmanovich

82-85

2025-06-19

"SEMANTIC CHARACTERISTICS OF HYDRAULIC ENGINEERING TERMS AND THEIR EXPLANATIONS IN WRITTEN SOURCES"

This article focuses on the semantic characteristics of terms related to hydraulic engineering structures and examines how they are defined in written sources. The terms used in the field of hydraulic engineering encompass technical, engineering, and natural-science concepts; their precision, consistency, and contextual appropriateness are of critical importance for the effective functioning of the field. The paper analyzes the semantic structures, synonymic scope, and functional load of these terms within the field. Additionally, it investigates the definitions provided in state standards, technical literature, and glossaries in scholarly articles, employing a comparative linguistic approach. This plays a significant role in ensuring the accurate and consistent use of hydraulic engineering terminology in scientific and technical texts.

Shakhribonu Allayeva

86-88

2025-06-19

"LINGUISTIC FOUNDATIONS AND PRACTICAL SIGNIFICANCE OF STUDYING HIGHER EDUCATION TERMINOLOGY"

This article analyzes the theoretical foundations and practical opportunities for the linguistic study of higher education terminology within modern Uzbek linguistics. It highlights the lexical-semantic, morphological, and syntactic features of domain-specific terms formed in the context of the higher education system, examining their assimilation, typology, and role in contemporary educational processes. Additionally, the article offers recommendations on standardization, dictionary compilation, and translation issues related to these terms. The findings aim to enrich the scientific style of the Uzbek language and contribute to improving the quality and methodology of education.

Lobar Saidnabieva

89-91

2025-06-19

ULTRASOUND IN THE DETECTION OF MASTOPATHY IN WOMEN

Mastopathy is one of the most common benign breast diseases in women of reproductive age. According to the World Health Organization, more than 60% of women aged 20 to 48 years are affected by various forms of mastopathy. The disease is characterized by an increase in connective and glandular tissue, which can lead to the development of nodular formations and an increase in the risk of oncological processes. In this regard, timely diagnosis is of great importance, which allows detecting pathological changes in the early stages and preventing possible complications. Ultrasound (ultrasound) is a non-invasive, convenient and safe method for diagnosing breast diseases. Unlike mammography, ultrasound does not expose the patient to ionizing radiation, which makes it the preferred method for examining women under 40 years of age. In addition, ultrasound allows you to assess the structure of the mammary gland in real time, detect even minor changes, and monitor the dynamics of the condition during treatment. However, despite the widespread use of the method, questions remain about its sensitivity and specificity in diagnosing various forms of mastopathy.

Behruz Nasriddinov

92-95

2025-06-19

BOSH MIYA METASTAZLARIDA QON TOMIRLARIDA KECHADIGAN O`ZGARISHLARNI KOMPYUTER TOMOGRAFIYA VA MAGNIT REZONANS TOMOGRAFIYA ORQALI TASHXISLASH DOLZARBLIGI

Bosh miya o`smalari va metastazlarda atipik hujayralar bosh miyaning ishlashini buzadi va undagi qon tomirlariga jiddiy zarar etkazadi. Natijada, bemorlarning ahvoli nafaqat o'simta yoki metastaz va uning asoratlari tufayli  yomonlashadi. Shu sababli, miya metastazlari natijasida kelib chiqadigan qon tomir o'zgarishlarini erta tashxislash va aniq prognoz qilish ushbu toifadagi bemorlarning hayot sifati va klinik natijalarini yaxshilash uchun juda muhim hisoblanadi. MRT va MSKT yuqori sezuvchanlik, aniqlik va mavjudlik tufayli miya o`simtalari tashxisida samarali hisoblanadi. Miyaning qon tomirlari haqida to'liq ma'lumotni kontrast  modda yuborib tekshirish usullari yordamida olish mumkin. Ushbu ma'lumotdan foydalanib, nafaqat bemorlarning hozirgi holati baholanadi, balki ularni davolash taktikasi ham rejalashtirilgan. O'z navbatida, aniq tashxis qo'yish va unga asoslangan to'g'ri davolash taktikasi miya shishi va metastazlari bo'lgan bemorlarda o'limning yordam beradi. Bu dolzarb muammolaridan biridir.

Nasriddinov Behruz Zayni o`g`li

96-99

2025-06-19

АКТУАЛЬНОСТЬ ДИАГНОСТИКИ СОСУДИСТЫХ ИЗМЕНЕНИЙ ПРИ МЕТАСТАЗАХ В ГОЛОВНОЙ МОЗГ С ИСПОЛЬЗОВАНИЕМ КОМПЬЮТЕРНОЙ ТОМОГРАФИИ И МАГНИТНО-РЕЗОНАНСНОЙ ТОМОГРАФИИ

При опухолях и метастазах головного мозга атипичные клетки нарушают работу мозга и вызывают серьезные повреждения его кровеносных сосудов. В результате состояние больных ухудшается не только из-за опухоли или метастаза и ее осложнений. Поэтому ранняя диагностика и точный прогноз сосудистых изменений, возникающих вследствие метастазов в головной мозг, очень важны для улучшения качества жизни и клинических результатов этой категории больных. МРТ и МСКТ эффективны в диагностике опухолей головного мозга благодаря своей высокой чувствительности, точности и доступности. Полную информацию о кровеносных сосудах головного мозга можно получить с помощью методов исследования с контрастным усилением.

Насриддинов Бехруз Зайни угли

100-104

2025-06-19

OʻZBEK TILI LEKSIKASIDA ISTORIZMLARNING YOʻQOLIB BORISHI VA NEOLOGIZMLARNING PAYDO BOʻLISH JARAYONI

Ushbu maqolada til leksikasining eskirib, til sathidan chiqib ketishi va neologizmlarning lisoniy qatlamlarga kirib kelishi haqida maʼlumotlar keltirilgan. Shuningdek, badiiy asardan misollar keltirilib tahlil qilingan.

Oqmirzayeva Umida Normurod qizi

105-108

2025-06-20

AGATA KRISTINING "TUN ZULMATI" ROMANI BADIIY TAHLILI VA ASARDA IFODALANGAN RAMZLAR TASVIRI

Ushbu maqolada detektiv janr qirolichasi Agata Kristining "Tun zulmati" romani qahramonlari badiiy tahlil qilinadi.

Oqmirzayeva Umida Normurod qizi

109-112

2025-06-20

ERJETPEGENLER JINAYIY JUWAPKERSHILIGINIŃ QÁSIYETLERI

Bul maqala erjetpegenler jınayıy juwapkershiliginin` ózine tán ózgeshelikleri, jas óspirimlerge tayınlanatuǵın jaza túrleri hám muǵdarı hám de jas óspirimler jınayıy juwapkershiliginiń ózine tán táreplerin analiz etiw imkaniyatın beredi. Sonday-aq erjetpegenlerdi jınayıy juwapkershilikten hám jazadan azat etiw túsinigi hám túrleri, onıń huqiqiy belgilerin yuridikalıq talqılaw imkaniyatın beredi. Sonday-aq erjetpegenlerdi jinayiy juwapkershilikke tartiwdan ko`zlengen maqset, erjetpegenlerdin` jinayiy juwapkershilikti o`tew tartibi siyaqlilar korsetilip o`tiledi.

Saparbayeva Shaxnoza Rustem kizi

113-118

2025-06-20

YASHIL INVESTITSIYALARNI JALB QILISH ORQALI SANOAT TARMOQLARINI MODERNIZATSIYA QILISH MEXANIZMLARI

Maqolada yashil investitsiyalar orqali sanoat tarmoqlarini modernizatsiya qilishning mexanizmlari yoritiladi. O‘zbekistonda yashil iqtisodiyotga o‘tish bo‘yicha amalga oshirilayotgan tashabbuslar, moliyaviy vositalar, xalqaro hamkorlik va regulyator infratuzilma asosida olib borilayotgan ishlar tahlil qilinadi. Shuningdek, yashil moliyalashtirish vositalari va ekologik barqarorlikni ta’minlashdagi dolzarb omillar ko‘rib chiqiladi

Qalbaeva Intizar Esenbay qizi

119-122

2025-06-20

METHODOLOGICAL FOUNDATIONS OF ANALYZING LITERARY WORKS IN PRIMARY GRADES

This article scientifically and methodologically substantiates the need for viewing children's literature in primary education as an independent subject, due to literature's status as a separate academic discipline in the general secondary education system. It also discusses the stages and methods of working with literary texts in primary school.

Raykhona Tillayeva

123-129

2025-06-23

OʻZBEK TILIDA NUTQIY AKTLAR NAZARIYASINING KONSEPTUAL ASOSLARINI TAKOMILLASHTIRISH USULLAR

Ushbu maqolada O‘zbek tilida nutqiy aktlar nazariyasining shakllanishi, rivojlanishi va amaliy qo‘llanilishi tahlil qilinadi. Zamonaviy kommunikatsion ehtiyojlar asosida nutqiy aktlar nazariyasining konseptual asoslarini takomillashtirish zarurati asoslab beriladi. Maqolada madaniyatlararo pragmatika, kognitiv tilshunoslik va kommunikativ kompetensiya kabi yondashuvlar asosida O‘zbek tilida nutqiy aktlarni o‘rganishning yangi metodologik usullari taklif etiladi. Raqamli kommunikatsiya va sun’iy intellekt kontekstida nutqiy aktlar nazariyasining amaliy qo‘llanilishi ham ko‘rib chiqiladi

Shamsiddinova Maftuna Hamidjon qizi

130-133

2025-06-23

X-XIII ASRLARDA TA’LIM TIZIMINING MOVAROUNNAHR MARKAZIY SHAHARLARIDAGI TUTGAN O‘RNI

Mazkur maqolada X–XIIIasrlarda Movarounnahrning markaziy shaharlari — Buxoro, Samarqand, Termiz, Nasaf (Qarshi), Xiva, Shosh (Toshkent), Marg‘ilon kabi ilmiy-ma’rifiy markazlarda shakllangan ta’lim tizimi, uning diniy va dunyoviy fanlar asosidagi tarkibi, madrasalar faoliyati va buyuk allomalar merosi asosida ilm-fanning rivojlanish yo‘nalishlari tahlil qilinadi. Maqolada tarixiy manbalar va zamonaviy tadqiqotlar asosida ilmiy izlanish olib borilgan.

Nazarov Otabek Ramazonovich

134-142

2025-06-23

SUN'IY INTELLEKT UCHUN SO'ROVLARNI SHAKLLANTIRISH USULLARI

Sun’iy intellekt (AI) ta’lim, ilmiy izlanishlar va kundalik faoliyatda foydalanuvchilarga keng imkoniyatlar ochib bermoqda, lekin uning samaradorligi so‘rovlarning (promptlarning) to‘g‘ri shakllantirilishiga bog‘liq. Ushbu maqola AI ga so‘rov kiritishning eng samarali usullarini, muhim e’tibor qaratiladigan jihatlarni va aniq, foydali javoblar olish strategiyalarini o‘rganadi

Kodirova Dilfuzaxon Abrorxonovna

143-146

2025-06-23

ADVOKATLIK FAOLIYATI KAFOLATLARINING NAZARIY-HUQUQIY ASOSLARI

Ushbu maqolada advokatlik faoliyatining kafolatlari institutining nazariy-huquqiy asoslari har tomonlama tahlil qilinadi. Advokatlik institutining mustaqilligi, daxlsizligi va kasbiy erkinligini ta’minlovchi huquqiy mexanizmlar, ularning konstitutsiyaviy me’yorlar bilan uyg‘unligi ilmiy asosda o‘rganilgan. Maqolada advokatlik faoliyati mustaqilligini ta’minlashdagi amaliy muammolar – advokatga bosim o‘tkazish holatlari, tergov va sud organlari bilan munosabatlardagi muvozanatsizlik, himoya huquqining buzilishi kabi masalalar ochib berilgan. Ushbu maqola natijalari advokatlik institutining huquqiy maqomini yanada mustahkamlash, uni huquqiy davlat barpo etishdagi roli va ahamiyatini kuchaytirishga xizmat qiladi.

Bunyodov Shaxzodbek Zuryod oʻgʻli

147-153

2025-06-23

ISHNI SUDGA QADAR YURITISH BOSQICHIDA XAVFSIZLIGI TA’MINLANISHI LOZIM BO‘LGAN SHAXSLARNING TASNIFI

Maqolada ishni sudga qadar yuritish bosqichida xavfsizligi ta’minlanishi lozim bo‘lgan shaxslarning tasnifi va huquqiy jihatlari atroflicha tahlil qilingan. Muallif, ushbu bosqichda xavfsizligi ta’minlanishi kerak bo‘lgan shaxslar (jabrlanuvchilar, guvohlar, tergovchilar, advokatlar va boshqalar) to‘g‘risida ilmiy bahslar olib borgan. Maqolada, ushbu shaxslarning xavfsizligini ta’minlashni amalga oshirishda mavjud bo‘lgan muammolar va ularni huquqiy nuqtai nazardan tahlil qilish orqali, xavfsizlikni ta’minlashga oid takliflar va tavsiyalar ishlab chiqilgan. Shuningdek, jinoyat ishini sudga qadar olib borishda xavfsizlikni ta’minlashda amaldagi qonunchilik tizimidagi kamchiliklar va bu tizimni takomillashtirish zarurati ko‘rib chiqilgan. Muallif, sudga qadar yuritish bosqichida xavfsizlikni ta’minlashning yuridik jihatlarini chuqur tahlil qilib, uning jamiyat uchun ijtimoiy zaruratini yoritgan. Tahlil jarayonida, mavjud qonunchilikni takomillashtirish va sudga qadar yuritish bosqichida xavfsizlikni ta’minlashga qaratilgan konkret takliflar ilgari surilgan

Ashurov Nodir Nayimovich

154-171

2025-06-23

LANGUAGE AND GENDER IN CULTURAL CONCEPTUALIZATION THROUGH ASSOCIATIVE SEMANTIC FIELDS

This paper investigates how gender influences the formation of cultural conceptualizations in language, with a specific focus on associative semantic fields. Drawing on insights from cognitive linguistics, cultural linguistics, and gender studies, it explores how male and female speakers differ in their semantic associations with key cultural concepts, and how these differences reflect underlying gendered worldviews. The study engages theoretical models such as the associative-semantic network theory, prototype theory, and the cultural conceptualization framework to show that lexical meaning is not only cognitively structured but also socially and culturally conditioned by gender identity.

Botir Tojiboyev

178-184

2025-06-25

LEXICAL MEANING AND CULTURAL WORLDVIEW: A CROSS-LINGUISTIC PERSPECTIVE ON CONCEPTUAL ENCODING

Lexical meaning is not solely a reflection of referential content; it is deeply embedded in the cultural knowledge, cognitive categories, and social values of its speakers. This paper explores how lexical units encode culturally specific worldviews, and how cross-linguistic comparison reveals the profound interdependence of language and culture. Drawing on theoretical insights from Wilhelm von Humboldt, Edward Sapir, Benjamin Lee Whorf, and Anna Wierzbicka, as well as the contemporary framework of cultural linguistics, the study argues that words carry with them more than semantic denotation—they function as cultural signposts that transmit ethical systems, spatial cognition, kinship relations, and collective emotions

Dildora Abdullaeva

172-178

2025-06-25

CHET TILLARINI O‘RGANISHDA O‘QUVCHILAR TURIGA QARAB YONDASHUV: VIZUAL, AUDIAL, KINESTETIK O‘RGANUVCHILAR

Maqolada o‘quvchilarning individual o‘rganish uslublariga qarab (vizual, audial va kinestetik) ta’lim jarayoniga qanday yondashish kerakligi yoritiladi. Har bir o‘quvchi turining xususiyatlari, qanday uslublar orqali samarali bilim berish mumkinligi va o‘qituvchilarga amaliy tavsiyalar keltirilgan. Shu orqali darslar individual ehtiyojlarga moslashtirilgan holda o‘tilsa, o‘zlashtirish darajasi va motivatsiya oshadi

Boymurodova Gulhayo Ismoil qizi

188-191

2025-06-26

QALQONSIMON BEZ KASALLIKLARINI DAVOLASHDA OQ G’OZPANJA ILDIZINING YANGI TERAPEVTIK IMKONIYATLARI

Ilmiy adabiyotlarda Potentilla alba (P. alba) o‘simligining adaptogenik xususiyatlari bo‘yicha faqat bir nechta in vivo (jonli organizmda) tadqiqotlar mavjud. Rossiyalik mualliflar, fitoterapevtlarning tavsiyalariga asoslanib , P. alba rizomasining suvli ekstraktining sichqonlardagi adaptogenik ta’sirini o‘rganganlar. Tajriba suzish chidamliligi, “ochiq maydon” va “yorug‘/qorong‘i xonani o‘rganish” testlarini o‘z ichiga olgan.

Komiljonova Oygul Olimjonovna

192-198

2025-06-26

MULTISYSTEMIC DYNAMICS AND CLINICAL COURSE OF CARDIOMYOPATHIC REMODELING IN TYPE 2 DIABETIC PATIENTS EXPOSED TO HIGH THERMAL BURDEN: STRATEGIC PERSPECTIVES ON INDIVIDUALIZED MANAGEMENT

This reformulated title underscores the integrated pathophysiological mechanisms and evolving clinical patterns of diabetic cardiomyopathy (DCM) in individuals with type 2 diabetes mellitus (T2DM) inhabiting hot climatic environments. The review delves into heat-related metabolic stressors, cardiovascular maladaptations, and proposes patient-centered, climate-conscious therapeutic models tailored for sustained cardiometabolic resilience..

А.Ya. Beshimov

199-201

2025-06-26

SUN’IY INTELLEKT YORDAMIDA O‘QUV MATERIALLARINI TAYYORLASHNING BA’ZI JIHATLARI.

Maqola Boloniya tizimiga oʻtayotgan Oʻzbekiston taʼlim tizimida katta til modellaridan foydalanish imkoniyatlariga bagʻishlangan. Maqolada “Zero-shot prompting”, “Fow-shot prompting” va “Chin-of-Thought Prompting” kabi turli injiniring texnikalari muhokama qilingan, ularni testlar va kurs dasturlarini yaratishda qoʻllash misollari keltirilgan.

Qo‘shmatov Orif Ergashbaevich, Jumakulov Abdumannon Kodirjonovich

202-204

2025-06-26

NAZAR ESHONQUL ASARLARI BADIIY TAHLILI

Ushbu maqolada o’zining zamonaviy asarlari va hikoyalari bilan shuhrat qozongan mashhur yozuvchi Nazar Eshonqulning ayrim asarlari, jumladan, “Maymun yetaklagan odam “  hikoyasi badiiy tahlili , uning kompozitsiya , syujet, voqealar tizimi tahliliy fikrlar asosida yoritib berilgan.

Tolibova Muhabbat Fozilovna

185-187

2025-06-26