MAKTABGACHA YOSHDAGI GIPERAKTIV BOLALARDA DIQQAT BUZILISHINING PSIXOGIGIYENIK XUSUSIYATLARI
Main Article Content
Аннотация:
Maktabgacha yoshdagi bolalarda giperaktivlik va diqqat yetishmovchiligi zamonaviy pediatriya, psixologiya va gigiyena fanlarida dolzarb muammolardan biri hisoblanadi. Ushbu maqolada maktabgacha yoshdagi giperaktiv bolalarda diqqat buzilishining psixogigiyenik xususiyatlari ilmiy adabiyotlar asosida tahlil qilindi. Tadqiqot jarayonida so‘nggi yillarda chop etilgan ilmiy maqolalar, psixologik va pedagogik tadqiqotlar hamda xalqaro tashkilotlar tavsiyalari o‘rganildi. Tahlil natijalari shuni ko‘rsatdiki, giperaktivlik va diqqat yetishmovchiligi bolaning psixoemotsional rivojlanishi, ijtimoiy moslashuvi hamda o‘quv faoliyatiga sezilarli ta’sir ko‘rsatadi. Psixogigiyenik yondashuvlar — kun tartibini to‘g‘ri tashkil etish, psixologik muhitni sog‘lomlashtirish, jismoniy faollikni me’yorlashtirish va pedagogik qo‘llab-quvvatlash — diqqat buzilishining salbiy oqibatlarini kamaytirishda muhim ahamiyatga ega. Maqolada mavjud ilmiy manbalar asosida giperaktiv bolalarda diqqat buzilishining etiologik omillari, psixologik xususiyatlari hamda profilaktik choralar yoritildi.
Article Details
Как цитировать:
Библиографические ссылки:
American Academy of Pediatrics (2019). Clinical Practice Guideline for ADHD.
Axmadaliyeva, N., Imamova, A., Nigmatullayeva, D., Jalolov, N., & Niyazova, O. (2022). Maktabgacha yoshdagi bolalarda sog ‘lom turmush tarzini shakllantirishning dasturiy platformasi.
Barkley, R. A. (2015). Attention-deficit hyperactivity disorder: A handbook for diagnosis and treatment (4th ed.). Guilford Press.
Daley, D., Van der Oord, S., Ferrin, M., Cortese, S., Danckaerts, M., Doepfner, M., & Sonuga-Barke, E. J. S. (2018). Behavioral interventions in attention-deficit/hyperactivity disorder: A meta-analysis of randomized controlled trials. Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry, 57(3), 179–188. https://doi.org/10.1016/j.jaac.2017.12.013
Brown T. E. (2017). Attention Deficit Disorder: The Unfocused Mind in Children and Adults. Yale University Press.
Cortese S. (2020). Pharmacologic and non-pharmacologic treatment of ADHD. The Lancet Psychiatry.
Evans S. W., Owens J. S., Bunford N. (2018). Evidence-based psychosocial treatments for children with ADHD. Journal of Clinical Child & Adolescent Psychology.
Faraone S. V., Larsson H. (2021). Genetics of attention deficit hyperactivity disorder. Molecular Psychiatry.
Polanczyk, G. V., de Lima, M. S., Horta, B. L., Biederman, J., & Rohde, L. A. (2007). The worldwide prevalence of ADHD: A systematic review and metaregression analysis. American Journal of Psychiatry, 164(6), 942–948.
Polanczyk, G. V., Salum, G. A., Sugaya, L. S., Caye, A., & Rohde, L. A. (2015). Annual research review: A meta-analysis of the worldwide prevalence of mental disorders in children and adolescents. Journal of Child Psychology and Psychiatry, 56(3), 345–365.
Sonuga-Barke E. (2016). Psychological models of ADHD. Developmental Science.
Thapar, A., Cooper, M., Eyre, O., & Langley, K. (2017). What have we learnt about the causes of ADHD? Journal of Child Psychology and Psychiatry, 58(1), 3–16. https://doi.org/10.1111/jcpp.12611
Willcutt E. G. (2020). The prevalence of ADHD: A meta-analytic review. Neurotherapeutics.
World Health Organization (2021). Child and Adolescent Mental Health.
Жалолов, Н. Н., Ахмадалиева, Н. О., Нигматуллаева, Д. Ж., & Хайдарова, М. З. (2022, April). Умумтаълим мактаблари бошланғич синф ўқитувчиларнинг саломатлиги бўлажак авлодни тарбиялашнинг асосий мезони. Республиканской научно-практической конференция “ДНИ МОЛОДЫХ УЧЕННЫХ".
Садуллаева, Х. А., Садирова, М. Қ., Ахмадалиева, Н. О., & Мирсагатова, М. Р. (2024). Бошланғич синф ўқувчилари саломатлигида соғлом овқатланишнинг аҳамияти.
Tursunaliyevna, A. M., & Karimovna, N. Y. (2022). Maktabgacha tarbiya muassasalarida madaniy-gigiyenik malakalarni tarbiyalash–bolalar organizmining jismoniy rivojlanishida muhim vosita. Integration of science, education and practice. Scientific-methodical journal, 3(1), 98-103.
Нарметова, Ю. К. (2022). Психосоматик беморларнинг психоэмоционал хусусиятлари.
Бобомуродова, М. М. К., & Нарметова, Ю. К. (2024). СИНДРОМ ЭМОЦИОНАЛЬНОЕ ВЫГОРАНИЕ У СТУДЕНТОВ МЕДИКОВ. Academic research in educational sciences, (1), 265-270.
Karimovna, N. Y. (2023). KASBIY FAOLIYAT DAVOMIDA STRESSNING SALBIY OQIBATLARI. Научный импульс, 233.
Karimovna, N. Y., & Shuhrat O’g’li, R. S. SHIFOKOR VA BEMOR O’RTASIDAGI SHAXSLARARO MUNSOBATNING O’ZIGA XOSLIGI. Научный импульс, 424.
Норметова, Ю. (2015). Изучение социально-психологических подходов к проблемам здоровья и болезни. In От истоков к современности (pp. 304-306).
Юлдуз, Н. (2023). Психосоматик беморлар психоэмоционал холатини психодиагностика ва психокоррекцияси.
