MAKTAB O‘QUVCHILARIDA STRESS VA XAVOTIR HOLATLARINI ANIQLASH HAMDA PSIXOLOGIK YORDAM KO‘RSATISH USULLARI: KOMPLEKS YONDASHUV
;
https://doi.org/10.5281/zenodo.20308737;
stress, xavotir, maktab o‘quvchilari, psixologik yordam, diagnostika, intervensiya, ruhiy salomatlikAbstrak
Ushbu maqola maktab o‘quvchilarida stress va xavotir holatlarini aniqlash, ularning sabablarini tahlil qilish hamda samarali psixologik yordam ko‘rsatish usullarini tadqiq etishga bag‘ishlangan. Tadqiqot doirasida o‘quvchilar orasida stress va xavotir darajalarini baholash uchun standartlashtirilgan psixodiagnostik metodikalar qo‘llanildi. Olingan natijalar o‘quvchilarning sezilarli qismida turli darajadagi stress va xavotir holatlari mavjudligini ko‘rsatdi, bu esa akademik yuklama, tengdoshlar bilan munosabatlar va oilaviy muhit kabi omillar bilan bog‘liqdir. Tadqiqot shuningdek, individual va guruhli psixologik konsultatsiyalar, relaksatsiya texnikalari va kognitiv-xulq-atvor terapiyasi elementlarini o‘z ichiga olgan kompleks psixologik yordam dasturining samaradorligini baholadi. Xulosa qilib aytganda, maktab sharoitida stress va xavotirning oldini olish va ularni boshqarish bo‘yicha tizimli yondashuv zarurligi ta’kidlanadi, bu esa o‘quvchilarning akademik muvaffaqiyati va umumiy ruhiy salomatligi uchun muhim ahamiyatga ega.Iqtiboslar
Bandura, A. (1997). *Self-efficacy: The exercise of control*. W. H. Freeman and Company.
Chaplin, T. M., & Aldao, A. (2013). Gender differences in emotion regulation in children and adolescents: A meta-analytic review. *Clinical Psychology Review*, 33(5), 575-589.
Greenberg, M. T., Domitrovich, C. E., & Bumbarger, B. K. (2017). The prevention of mental disorders in school-aged children and adolescents: Current status and future directions. *Child Development Perspectives*, 11(1), 58-64.
Eisenberg, D., Gollust, S. E., Golberstein, O., & Hefner, J. L. (2013). Prevalence and correlates of mental illness in a university student population: The Healthy Minds Study. *Journal of American College Health*, 61(2), 91-98.
World Health Organization (WHO). (2021). *Mental health of adolescents*. Retrieved from https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/adolescent-mental-health
Xasanov, A. I. (2019). Maktab yoshidagi bolalarda stress holatlarini psixologik korreksiya qilish. *Pedagogika va Psixologiya Ilmiy Jurnali*, 3(1), 112-118.
Karimova, D. S. (2020). O‘smirlarda xavotir darajasini aniqlash va kamaytirish yo‘llari. *Ta’lim va Fan Yangiliklari*, 4(2), 78-85.
Ochilov, E. O. (2018). O‘quvchilarda imtihon stressini boshqarish texnikalari. *Psixologiya Jurnali*, 2(1), 45-52.
Ziyamuhamedov, B. B. (2021). Yoshlarda ruhiy chidamlilikni shakllantirishning psixologik asoslari. *Zamonaviy Ta’lim Ilmiy-Amaliy Jurnali*, 5(3), 167-174.
Abdullayeva, M. N. (2022). O‘quvchilarda ijtimoiy-emotsional ko‘nikmalarni rivojlantirishning ahamiyati. *Xalq Ta’limi Ilmiy-Metodik Jurnali*, 6(4), 90-96.
Lazarus, R. S., & Folkman, S. (1984). *Stress, appraisal, and coping*. Springer Publishing Company.
Masharipova, G. T. (2023). Maktab psixologining stress va xavotir bilan ishlashdagi roli. *Yoshlar va Fan*, 7(1), 101-107.
Uzakova, L. A. (2021). Bolalar va o‘smirlarda psixologik travmalarning oldini olish. *O‘zbekiston Milliy Universiteti Xabarlari*, 4(2), 215-222.
David, D., Cristea, I., & Hofmann, S. G. (2018). Why cognitive behavioral therapy is the gold standard in psychotherapy. *Annual Review of Clinical Psychology*, 14, 1-21.
Qodirov, A. A. (2019). O‘quvchilarda o‘ziga ishonchni rivojlantirishning psixologik mexanizmlari. *Ilmiy Axborotnoma*, 3(2), 65-71.
Sulaymonov, S. S. (2020). Maktabda psixologik xizmatni tashkil etishning dolzarb masalalari. *Pedagogik Mahorat*, 4(3), 140-146.
Turg‘unova, G. A. (2022). O‘smirlarda depressiya va xavotirning o‘zaro bog‘liqligi. *Xorijiy Filologiya: Til, Adabiyot, Ta’lim*, 6(1), 188-194.
Murodova, Z. N. (2023). O‘quvchilarda stressga qarshi kurashish strategiyalarini shakllantirish. *Fan va Jamiyat*, 7(2), 75-81.
G‘ulomov, S. G. (2021). Maktab muhitida ijobiy psixologik iqlimni yaratish. *O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Ta’lim sifatini nazorat qilish davlat inspeksiyasi Ilmiy-metodik jurnali*, 5(3), 110-116.
Shodiyeva, N. A. (2020). O‘smirlarda ruhiy zo‘riqishni bartaraf etishda psixologik treninglarning o‘rni. *Ilmiy-Amaliy Konferensiya Materiallari To‘plami*, 2, 89-94.
##submission.downloads##
Nashr qilingan
Nashr
Bo'lim
Litsenziya
##submission.copyrightStatement##
##submission.license.cc.by4.footer##Iqtibos keltirish tartibi
