СУРУНКАЛИ БУЙРАК КАСАЛЛИГИДА ЯЛЛИҒЛАНИШ ВА ОКСИДЛОВЧИ СТРЕСС

Abstrak

Сурункали буйрак касаллиги (СБК) сўнгги йилларда бутун дунёда тобора кенг тарқалиб бораётган, ижтимоий-тиббий аҳамиятга эга муаммолардан бирига айланмоқда, унинг асосий сабаблари орасида қандли диабет ва артериал гипертензия етакчи ўринни эгаллайди. Клиник кузатувлар шуни кўрсатадики, СБКнинг прогрессияси нафақат асосий этиологик омилга, балки касаллик давомида ривожланадиган сурункали микроинфламация ва оксидловчи стресс ҳалқасига ҳам чамбарчас боғлиқ. Буйрак функциясининг пасайиши билан яллиғланиш цитокинлари ва уремик токсинларнинг тўпланиши, антиоксидант ҳимоя тизимининг сусайиши эса нефронларнинг қўшимча шикастланишига ва кардиоваскуляр асоратлар хавфининг ортишига олиб келади. Маълумки, СБК беморларининг катта қисми айнан юрак-қон томир асоратларидан нобуд бўлади, буйрак етишмовчилигининг ўзидан эмас. Шу боис яллиғланиш ва оксидловчи стрессни СБК даволашнинг мустақил нишони сифатида ўрганиш долзарб масала ҳисобланади.