KIBERXAVFSIZLIK VA SUN'IY INTELLEKT: ZAMONAVIY TAHDIDLAR VA INTELLEKTUAL HIMOYA TIZIMLARI

Mualliflar

  • Xoliqnazarov Rashidjon Farg’ona davlat texnika universiteti Muallif
  • Qo’chqorov Muhammadyahyo Farg’ona davlat texnika universiteti Muallif
  • Ergashov Shohbozbek Farg’ona davlat texnika universiteti Muallif

;

https://doi.org/10.5281/zenodo.20393811

;

kiberxavfsizlik, sun'iy intellekt, mashinaviy o'qitish, chuqur o'qitish, neyron tarmoqlar, kiberhujumlar, anomaliyani aniqlash, tahdid razvedkasi, zararli dasturlar, ma'lumotlar himoyasi.

Abstrak

Ushbu ilmiy maqolada kiberxavfsizlik sohasida sun'iy intellekt (SI) texnologiyalarining o'rni va ahamiyati keng ko'lamda tahlil qilingan. Maqolada kibertahdidlarning zamonaviy ko'rinishlari, mashinaviy o'qitish (Machine Learning), chuqur o'qitish (Deep Learning) va neyron tarmoqlar (Neural Networks) asosida qurilgan himoya tizimlari, shuningdek, SI yordamida kiberhujumlarni aniqlash va oldini olish usullari batafsil yoritilgan. Tadqiqot davomida real hayotdagi misollar va statistik ma'lumotlarga tayanilgan holda, O'zbekiston va jahon miqyosida kiberxavfsizlik sohasidagi hozirgi holat hamda kelajakdagi rivojlanish yo'nalishlari muhokama qilingan. Maqola natijasida sun'iy intellektning kiberxavfsizlikka qo'shadigan salmoqli hissasi aniqlangan va ushbu texnologiyalarni joriy etishning strategik zarurligi asoslangan.

Iqtiboslar

Buczak, A. L., & Guven, E. (2016). A Survey of Data Mining and Machine Learning Methods for Cyber Security Intrusion Detection. IEEE Communications Surveys & Tutorials, 18(2), 1153–1176. https://doi.org/10.1109/COMST.2015.2494502

Cybersecurity Ventures. (2023). Cybercrime To Cost The World 8 Trillion Annually In 2023. Cybercrime Magazine. https://cybersecurityventures.com/hackerpocalypse-cybercrime-report-2016

Darktrace. (2023). AI Cybersecurity Annual Threat Report 2023. Darktrace Ltd. https://www.darktrace.com/resources

Gartner Research. (2024). Top Trends in Cybersecurity 2024. Gartner Inc.

IBM Security. (2024). X-Force Threat Intelligence Index 2024. IBM Corporation.

Kirat, D., Vigna, G., & Kruegel, C. (2014). BareCloud: Bare-metal Analysis-based Evasive Malware Detection. USENIX Security Symposium, 287–301.

Mandiant. (2023). M-Trends 2023 Special Report. Mandiant Inc. https://www.mandiant.com/m-trends

NIST. (2024). Post-Quantum Cryptography Standards. National Institute of Standards and Technology. https://csrc.nist.gov/projects/post-quantum-cryptography

O'zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 2-iyuldagi PF-128-son Farmoni. Sun'iy intellekt texnologiyalarini rivojlantirish va ularni joriy etish chora-tadbirlari to'g'risida. lex.uz

Sommer, R., & Paxson, V. (2010). Outside the Closed World: On Using Machine Learning for Network Intrusion Detection. IEEE Symposium on Security and Privacy, 305–316.

Verizon. (2024). 2024 Data Breach Investigations Report. Verizon Communications Inc. https://www.verizon.com/business/resources/reports/dbir

Xin, Y., Kong, L., Liu, Z., et al. (2018). Machine Learning and Deep Learning Methods for Cybersecurity. IEEE Access, 6, 35365–35381. https://doi.org/10.1109/ACCESS.2018.2836950

CERT-UZ. (2023). O'zbekiston Respublikasi kompyuter hodisalariga javob berish milliy guruhi hisoboti. cert.uz

##submission.downloads##

Nashr qilingan

2026-05-26

Nashr

Bo'lim

Maqolalar

Iqtibos keltirish tartibi

Xoliqnazarov, R., Qo’chqorov, M., & Ergashov, S. (2026). KIBERXAVFSIZLIK VA SUN’IY INTELLEKT: ZAMONAVIY TAHDIDLAR VA INTELLEKTUAL HIMOYA TIZIMLARI. Ilm-Fan Va Innovatsiya, 4(47), 74-81. https://doi.org/10.5281/zenodo.20393811
Innovative Academy RSC
Article metrics Views and PDF downloads
5 Views
0 Downloads