BOSHLANG'ICH TA'LIMDA ”O'QITUVCHI–AI–O'QUVCHI” TRIADASINING DIDAKTIK IMKONIYATLARI
Vol. 5 No. 17 (2026): Pedagogy and Psychology in the Modern World 37-41
Abstract
Mazkur tezisda boshlang‘ich ta’lim jarayoniga sun’iy intellekt texnologiyalarini integratsiyalashuvining pedagogik mazmuni hamda “o‘qituvchi–AI–o‘quvchi” triadasi doirasida yuzaga keladigan didaktik imkoniyatlar tahlil qilinadi. Tadqiqotda sun’iy intellektning o‘qituvchi va o‘quvchi o‘rtasidagi an’anaviy pedagogik munosabatlarni almashtiruvchi emas, balki ularning funksional imkoniyatlarini kengaytiruvchi intellektual vosita sifatidagi o‘rni asoslab beriladi. Triada komponentlarining funksional xususiyatlari, xususan, o‘qituvchining pedagogik maqsadni belgilash va jarayonni boshqarish, AI vositalarining ta’limiy kontentni shakllantirish, differensiallashtirish va teskari aloqani qo‘llab-quvvatlash, o‘quvchining esa faol bilish subyekti sifatidagi roli ochib beriladi. Shuningdek, AI vositalaridan foydalanishning boshlang‘ich ta’limda individual ta’lim ehtiyojlarini hisobga olish, o‘quv materiallarini vizuallashtirish, adaptiv topshiriqlar yaratish va o‘qituvchining metodik faoliyatini optimallashtirish imkoniyatlari yoritiladi. Natijada AI texnologiyalarining didaktik samaradorligi ularning texnik imkoniyatlari bilan emas, balki pedagogik maqsad, o‘qituvchi kompetensiyasi va o‘quvchining mustaqil bilish faoliyati bilan uyg‘unlashtirilish darajasi bilan belgilanadi, degan xulosaga kelinadi.
Keywords:
References
Aravantinos S., Lavidas K., Voulgari I., Papadakis S., Karalis T., Komis V. Educational Approaches with AI in Primary School Settings: A Systematic Review of the Literature Available in Scopus // Education Sciences. — 2024. — Vol. 14, № 7. — Article 744. — DOI: 10.3390/educsci14070744.
Casal-Otero L., Catala A., Fernández-Morante C., Taboada M., Cebreiro B., Barro S. AI Literacy in K-12: A Systematic Literature Review // International Journal of STEM Education. — 2023. — Vol. 10. — Article 29. — DOI: 10.1186/s40594-023-00418-7.
Celik I. Towards Intelligent-TPACK: An Empirical Study on Teachers’ Professional Knowledge to Ethically Integrate Artificial Intelligence (AI)-Based Tools into Education // Computers in Human Behavior. — 2023. — Vol. 138. — Article 107468. — DOI: 10.1016/j.chb.2022.107468.
Kim K., Kwon K. Exploring the AI Competencies of Elementary School Teachers in South Korea // Computers and Education: Artificial Intelligence. — 2023. — Vol. 4. — Article 100137.
Koehler, M. J. The TPACK framework for 21st century education and generative AI integration / M. J. Koehler, P. Mishra, K. Kereluik // Computers in Human Behavior. – 2022. – Vol. 132, Art. 107241.
Jorayeva, M. B. Boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida kritik va adaptiv fikrlash ko‘nikmalarini raqamli ta’lim resurslari orqali rivojlantirish : ped. fan. bo‘yicha fals. dokt. (PhD) diss. ... avtoref. / M. B. Jorayeva ; O‘zbekiston Pedagogika fanlari ilmiy-tadqiqot instituti. – Toshkent, 2023. – 54 b.
Qizi, Jalilova Dilshoda Ural, Joʻraboyeva Malika, Jumayeva Muhlisa, and Jamolova Sevinch. "BOSHLANG ‘ICH SINFLAR ELEKTRON TAʼLIMDA MULTIMEDIANING O ‘RNI." Science and innovation 3, no. Special Issue 22 (2024): 206-207.
Qizi, Jalilova Dilshoda Ural, Poyonova Qandiya, Abdimurodova Maftuna, and Nahalboyeva Iroda. "UCHINCHI RENESSANS SHAROITIDA PEDAGOGIK TA’LIM SOHASIDA RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR." Science and innovation 3, no. Special Issue 18 (2024): 637-640.
Yusuf A., Pervin N., Román-González M., Noor N. M. Generative AI in Education and Research: A Systematic Mapping Review // Review of Education. — 2024. — Vol. 12, № 2. — Article e3489. — DOI: 10.1002/rev3.3489.
Readership
Downloads
Published
Issue
Section
How to Cite