"SURUNKALI STRESS NATIJASIDA ANEMIYA RIVOJLANISH MEXANIZMLARI VA ULARNING XOTIRA FAOLIYATIGA SALBIY TASIRI"
Ключевые слова:
Surunkali stress, anemiya, kortizol, eritropoez, temir tanqisligi, oshqozon-ichak buzilishi, kognitiv buzilishlar, xotira, immunitet pasayishi, B12 vitamini, foliy kislotasi, gipoksiya, oksidlovchi stress, yallig‘lanish, neyroplastiklik, allostaz, antioksidantlar, qon aylanishi, xotira, kognitiv faoliyat, B12 yetishmovchiligiАннотация
Ushbu maqolada surunkali stress natijasida anemiya rivojlanishining murakkab mexanizmlari va ularni miyaning kognitiv faoliyatiga, ayniqsa xotira va diqqatga salbiy taʼsir ko‘rsatishi global ilmiy tadqiqotlar asosida tahlil qilinadi. Tadqiqotda kortizolning oshishi, oshqozon-ichak traktidagi buzilishlar, immun tizimining susayishi, vitamin va temir almashinuvi defitsitlari bilan bir qatorda, stress, yallig‘lanish mediatorlari va neyroplastiklikning buzilishi kabi mexanizmlar keng yoritilgan. Jahon ilmiy jurnallardagi so‘nggi natijalar, innovatsion davolash yondoshuvlari va stressni kamaytirish strategiyalari maqolaning dolzarbligini yanada oshiradi.
Библиографические ссылки
WHO. "Anaemia in Women and Children: A Global Health Problem." 2023.
Harvard Medical School. "The Effects of Stress on Blood Health and Cognitive Function." 2022.
Mayo Clinic. "Iron Deficiency and Cognitive Impairment in Young Adults." 2021.
NIH. "Chronic Stress and Its Impact on Red Blood Cell Production." 2020.
Lancet Hematology. "Link Between Psychological Stress and Hematological Disorders." 2019.
McEwen, B.S. "Stress, Adaptation, and Disease: Allostasis and Allostatic Load." Ann NY Acad Sci, 1998.
Sapolsky, R.M. "Why Zebras Don't Get Ulcers." Henry Holt and Company, 2004.
Lupien, S.J. "Effects of Stress on Brain and Cognition." Nature Reviews Neuroscience, 2009.
Yau, Y.H.C. "Chronic Stress and Brain Function." J Psychiatry & Neuroscience, 2015.
Miller, A.H. "Inflammation and Cognitive Decline." Biological Psychiatry, 2009.