O'zbekiston Markaziy Osiyo mintaqasida tinchlik va barqarorlikni ta'minlashda muhim rol o'ynaydi. Mamlakatning strategik joylashuvi, geosiyosiy ahamiyati va xalqaro munosabatlardagi faol ishtiroki O'zbekistonga mintaqaviy barqarorlikni saqlashda alohida vazifa yuklaydi. O'zbekistonning mintaqaviy hamkorlikni rivojlantirish, terrorizmga qarshi kurashish, iqtisodiy o'sishni rag'batlantirish va ijtimoiy barqarorlikni ta'minlashga qaratilgan tashabbuslari Markaziy Osiyo davlatlarining o'zaro ishonchni mustahkamlash va konfliktlarni bartaraf etishda muhim ahamiyatga ega. Ushbu maqola O'zbekistonning Markaziy Osiyodagi tinchlik va barqarorlikni saqlashdagi o'rnini tahlil qilishga qaratilgan.

Ushbu maqolada tinchlik va barqarorlikni ta’minlashda millatlararo totuvlik, diniy bag‘rikenglikning o‘rni haqida so‘z boradi. Bunda tarixiy ma’lumotlarga tayanib, mavjud ilmiy adabiyotlar asosida tinchlik va barqarorlikni ta’minlashda millatlararo totuvlik, diniy bag‘rikenglik o‘rni bo‘yicha o‘ziga xos jihatlar o‘rganildi va tahlil qilindi.

Ushbu tadqiqot ishida jamiyatda tinchlik, barqarorlik, ahillik muhitini vujudga kelishi, Respublikamizda millatlararo munosabatlar, milliy-madaniy markazlarning jamiyatda barqarorlik muhitini vujudga kelishidagi ahamiyati, yoshlarni bag‘rikenglik, milliy va umuminsoniy qadriyatlarga hurmat, tarix, madaniyat, milliy an’ana va urf-odatlarni asrab-avaylash ruhida tarbiyalashga ahamiyati, yoshlar ongida vatanparvarlik, tolerantlik tushunchalari shakllanishiga ahamiyat qaratildi.

Ushbu ishda o‘zbek adabiyotining yirik vakillaridan biri, shoir, tarjimon va jamoat arbobi Aleksandr Feynbergning hayoti hamda ijodiy faoliyati yoritilgan. Unda Feynbergning bolalik va yoshlik yillari, adabiyotga bo‘lgan muhabbati, she’riy ijodidagi asosiy mavzular, uslubiy xususiyatlari hamda o‘zbek va rus madaniyatlari o‘rtasidagi adabiy aloqalarni mustahkamlashdagi xizmatlari tahlil qilinadi. Shuningdek, uning asarlarida insonparvarlik, tinchlik, do‘stlik va millatlararo totuvlik g‘oyalari keng o‘rin olgani ko‘rsatib o‘tiladi.

Birlashgan Millatlar Tashkiloti – xalqaro hamjamiyatning jamoaviy sa’y-harakatlari samarasi bo‘lib, bunda insoniyat dahshatli urushning takrorlanishiga yo‘l qo‘ymaydi, degan ishonchdan kelib chiqilgan. Shu ma’noda, BMT yer yuzida tinchlik va xavfsizlik, xotirjamlik va osoyishtalik, inson huquqlarini himoya qilish va barqaror taraqqiyotni ta’minlash yo‘lida a’zo davlatlar sa’y-harakatlarini birlashtirish uchun xizmat qiladigan universal xalqaro tuzilma hisoblanadi.

Mazkuz maqolada tarixiy muhim jarayonda Birlashgan Millatlar Konferentsiyasining Xalqaro Tashkilot tuzish boʻyicha yakuniy majlisida imzolangan va 1945-yilning 24-oktyabrida kuchga kirgan Xalqaro Sud Statuti Nizomning asosiy maqsad va g’oyalarini o’zida mujassam etgan qoidalari va ularning asosi hisoblangan shaxsning qadr-qimmati, erkaklar va xotin-qizlarning tengligi masalalari, kattayu-kichik millatlar huquqlarining tengligi, ishonchni qayta qaror toptirishga qaratilgan shartnomaviy munosabatlar xalqaro taraqqiyot hamda keng ozodlik sharoiti, totuvlik, xavfsizlikni umumjahon miqyosida yanada mustahkamlashga qaratilgan asosiy tamoyillari ifodalab berilgan.

This article explores the Islamic theory of siyar as articulated in the writings of the eminent 11th-century Hanafi jurist, Imam al-Sarakhsi. It focuses on the foundational components of Islamic international law: diplomatic immunity, the ethics of warfare, the status of prisoners of war, and the legal norms surrounding peace treaties and cross-border relations.

Ushbu maqolada Pokistonning kashf etilishi, tinchlik, farovonlik va aloqalar mamlakati ekanligi o’rgatiladi. Pokistonning beqaror rivojlanish tajribasi tashqi yordam va ekzogen omillarga haddan tashqari tayanishimiz natijasidir. Yuqori o'sish sur'atlarining barqaror va barqaror traektoriyasini ta'minlash uchun biz ichki resurslarni safarbar qilish, soliq islohotlari, ilm-fan, texnologiya va innovatsiyalar kabi o'sishning endogen omillariga e'tibor qaratamiz, eksport o'sishini rag'batlantiradi va to'g'ridan-to'g'ri xorijiy investitsiyalarni jalb qilamiz. Pul o'tkazmalari bizning moliyaviy ehtiyojlarimiz uchun muhim yordam berdi, ammo ularning haqiqiy salohiyati amalga oshirilmadi. Imtiyozlarni taklif qilish orqali pul o'tkazmalarini oshirish uchun islohotlar o'tkazamiz. Shunga qaramay, ushbu uzoq muddatli maqsadga erishish uchun biz o'rta muddatli istiqbolda tashqi moliyalashtirish manbalaridan foydalangan holda mustahkam va o'z-o'zini ta'minlaydigan platformani qurishimiz kerak.

Mazkur maqolada arab davlatlari matbuotida tashriflar, uchrashuvlar va muzokaralar haqidagi xabarlarning tematik, leksik va stilistik xususiyatlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda rasmiy davlat tashriflari, ko‘p tomonlama uchrashuvlar, xalqaro vositachilik va tinchlik muzokaralari hamda iqtisodiy va savdo muzokaralari kabi asosiy tematik guruhlar ajratib ko‘rsatiladi. Arab ommaviy axborot vositalarida mazkur voqealar qanday diskursiv strategiyalar orqali yoritilishi, diplomatik tilning o‘rni, rasmiylik va emotsionallik o‘rtasidagi muvozanat masalalari ochib beriladi. Shuningdek, Saudiya Arabistoni – Eron munosabatlari, Islom hamkorlik tashkiloti doirasidagi tashriflar va iqtisodiy hamkorlikka oid misollar asosida arab matbuotining geosiyosiy jarayonlarni aks ettirish usullari tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari arab matbuotida diplomatik xabarlar nafaqat axborot berish, balki mintaqaviy va global siyosiy jarayonlarni talqin qilish hamda jamoatchilik fikrini shakllantirish vositasi sifatida xizmat qilishini ko‘rsatadi

Xalqaro ommaviy huquq davlatlar o‘rtasidagi munosabatlarni tartibga soluvchi asos bo‘lib xizmat qilib, tinchlik, hamkorlik va xalqlar o‘rtasidagi o‘zaro hurmat uchun ko‘rsatmalar beradi. Biroq, hozirda, dunyo miqyosida xalqaro ommaviy huquq o‘zining samaradorligi va dolzarbligiga salbiy ta’sir o‘tkazuvchi turli xil muammolarga yuz tutmoqda.

Ushbu maqolada o‘zbek xalqining asrlar davomida olib borgan ozodlik kurashi, milliy o‘zlikni anglash jarayonlari hamda davlat mustaqilligiga erishish yo‘lidagi tarixiy bosqichlar ilmiy jihatdan tahlil qilinadi. Shuningdek, mustaqillikning qo‘lga kiritilishi xalqimizning siyosiy, iqtisodiy, ma’naviy va madaniy taraqqiyotida qanday o‘rin tutgani yoritib beriladi. Maqolada O‘zbekiston Respublikasining mustaqillikka erishishi jarayoni, mustaqillikning ilk yillaridagi davlat qurilishi, milliy davlatchilikning tiklanishi hamda demokratik jamiyat barpo etish yo‘lidagi islohotlar haqida batafsil ma’lumotlar keltiriladi. O‘zbek xalqining tarixiy tajribasi, milliy qadriyatlari va ozodlikka intilishi mustaqil davlatning shakllanishida muhim omil bo‘lganligi ilmiy manbalar asosida asoslab beriladi.

So‘nggi yillarda mamlakatimizda olib borilayotgan islohotlar zamirida fuqarolar xavfsizligini ta’minlash, jinoyatchilikni oldini olish, jinoyatchilikka qarshi murosasiz kurash olib borishga xizmat qilmoqda. Ayniqsa jinoyat va jinoyat-protsessual qonunchilikni takomillashtirish, uning samamrali tizimini yaratish, davlatning qonuniylik va huquq-tartibotni ta’minlash, inson huquq va erkinliklari, jamiyat va davlat manfaatlari, tinchlik va xavfsizlikni ishonchli himoya qilish bo‘yicha olib borilayotgan ishlarni alohida e’tirof etish joiz. Mazkur tezisda jinoyat qonunchiligida shartli hukm qilingan shaxslarga nisbatan belgilanadigan majburiyatlar va cheklovlar hamda mazkur sohada qonunchilikda kiritilgan o‘zgarishlar haqida ma’lumotlar kiritilgan.

Maqolada Boburiylar sulolasining yirik vakili Jaloliddin Muhammad Akbarshoh (1542–1605) ning siyosiy, diniy va madaniy faoliyati tahlil qilinadi. Unda Akbarshohning Hindistonda kuchli markazlashgan davlat barpo etishdagi roli, adolatli boshqaruv tizimini joriy etishdagi islohotlari hamda diniy bag‘rikenglik siyosati yoritilgan. Shuningdek, uning “Din-i Ilahiy” nomli falsafiy-diniy g‘oyasi orqali jamiyatda tinchlik va totuvlikni mustahkamlashga qaratilgan harakatlari o‘rganiladi. Maqolada Akbarshoh davrida madaniyat, fan va me’morchilikning yuksalishiga alohida e’tibor qaratilgan bo‘lib, uning siyosiy donoligi va tarixiy merosi bugungi kungacha o‘z ahamiyatini yo‘qotmaganligi ta’kidlanadi.

Yaqin Sharq, xususan, hozirgi Isroil va Falastinni qamrab olgan mintaqa  bir necha o‘n yillardan buyon global dunyoning diqqat markazida bo‘lib kelmoqda. Isroil-Falastin mojarosining hozirga qadar davom etishida yahudiylar va falastinliklar o‘rtasidagi chuqur identifikatsion to‘qnashuvning mavjudligi muhim belgilovchi faktor sifatida ko‘zga tashlanadi. Mazkur tezis ushbu identifatsion to‘qnashuvining tarixiy, diniy, ijtimoiy hamda siyosiy jihatlarini tahlil qilish, ushbu masalaning tinchlik va birgalikda yashash uchun ahamiyatini yoritishga qaratilgan.

Mazkur maqolada O’zbekiston xalqning Ikkinchi jahon urushidagi jasorati, Vatan ravnaqi yo’lidagi fidoyiligi, bugungi tinch va farovon hayotimiz asosida yotgan qahramonliklar haqida so’z yuritiladi. Shuningdek, yosh avlod qalbida tarixiy xotirani asrash va vatanparvarlik ruhini kuchaytirish masalalari ilmiy jihatdan tahlil qilinadi.

Davlatlar o’rtasidagi madaniy va iqtisodiy aloqalar rivojlanib borgani sari xalqlar o’rtasidagi aloqalar ham mustahkamlanib boradi. Qadimda mavjud bo’lgan Buyuk ipak yo’li ham shunday aloqalar natijasida vujudga kelgan. Ushbu maqolada, O’rta Osiyo va qadimgi Xitoy aloqalari rivojlanishi, sharq va g’arbni bog’lab turuvchi Buyuk Ipak yo’li vujudga kelish tarixi haqidagi ma’lumotlarga ega bo’lasiz. Shuningdek, O’rta osiyo va Xitoy munosabatlari doimo  tinchlik yo’li bilan olib borilmagan, ular o’rtasidagi harbiy to’qnashuvlar ham sodir bo’lgan. Shunga qaramasdan, ular o’rtasidagi savdo va iqtisodiy aloqalar to’xtovsix davom etgan.

Maqolada jahon adabiyoti yozuvchisi Erix Mariya Remarkning “G‘arbiy frontda o‘zgarish yo‘q” asari va o‘zbek adabiyoti yozuvchisi O‘tkir Hoshimovning “Tushda kechgan umrlar” asarlari qiyosiy tahlil etilgan. Shunungdek obraz, syujet, uslub xususiyatlari, urushning inson ruhiyatiga ta’siri ochib berilgan.

Ushbu maqolada ma'naviyat jamiyat rivojlanishining muhim omili,      jamiyat tushunchasi inson tafakkuri, ma’naviyat bu ma'naviyat bog'liqlik, ma'no, qadriyatlar, ichki tinchlik tuyg'usini ta'minlash orqali inson tajribasini oshirish imkoniyatlari ekanligi haqida batafsil fikr yuritildi.

Mazkur maqolada Aleksandr Faynbergning “1941” she’ri asosida urush va inson hayoti o‘rtasidagi murakkab bog‘liqlik tahlil qilinadi. Shoir she’r orqali urushning dahshati, inson ruhiyatiga ta’siri, ayriliq, vaqtning o'tkinchiligi va insoniy tuyg‘ularni badiiy tasvirlaydi. Maqolada she’rda qo‘llangan badiiy vositalar, ramziy obrazlar va poetik uslub ilmiy nuqtai nazardan ko‘rib chiqiladi. Shu bilan birga, shoirning urush fojeasini va insoniy vafodorchilikni tasvirlashdagi mahorati ham yoritiladi.

Dunyoning mafkuraviy manzarasi tushunchasi. Hozirgi davr – dunyo g’oyaviy qarama-qarshiliklar murakkab tus olgan, mafkura poligonlari yadro poligonlaridan ham kuchliroq bo’lib borayotgan davrdir.

Mazkur maqola oʻzbek xalqining yuksak qadriyatlaridan biri millatlararo totuvlik va diniy bagʻrikenglik toʻgʻrisida yozilgan. Shuningdek, Oʻzbekostonda turli millat va turli din vakillarining tinch-totuv yashashlari uchun olib borilayotgan islohotlar bilan bogʻliq maʼlumotlar oʻrin olgan.

Mazkur maqola Amir Temurning buyuk davlat arbobi sifatidagi faoliyatiga bag‘ishlangan. Temurning 14-asrdagi davlat qurishdagi ta’siri va uning siyosiy, iqtisodiy  va madaniy rivojlanishga qo‘shgan hissasi chuqur tahlil qilingan. Maќolada,  Amir  Temurning harbiy,  siyosiy va  davlatchilik falsafasi, uning boshqaruvi  va  qonunlari, xalqlar o‘rtasida tinchlikni  ta’minlashdagi  rolі,  shuningdek,  Samarqandni  madaniy  markazga  aylantirishga bo‘lgan sa’y-harakatlari ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, ushbu maqolada Amir Temurning davlat boshqaruvi va siyosatini o‘zbekiston Respublikasining zamonaviy islohotlari bilan o‘xshatish va    Prezident   Shavkat   Mirziyoyevning   davlat   boshqaruvi    sohasidagi   amalga    oshirgan islohotlari o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik tahlil qilinadi. Maqola Temurning tarixiy shaxsiyati va uning o‘z vaqtidagi davlatchiligiga oid yangicha qarashlar bilan bog‘liq muhim natijalarni keltirishga intiladi.

Oʻzbekiston oʻzining ichki va tashqi siyosatida islom dini qobigʻida ifoda etilgan umuminsoniy qadriyatlarga katta eʼtibor berib, ularga muhim oʻrin ajratmoqda. Buning boyisi shundaki, islom dini, uning qadriyatlari xalqimizning moddiy va maʼnaviy hayotining shakllanishida, yurtimizning jahon madaniyatining yirik maskaniga aylanishida muhim ahamiyat kasb etmoqda. Mana shu jihatlar milliy gʻoya tarixini oʻrganishning muhim vazifalarini belgilaydi. “Mamlakatimizda “jaholatga qarshi–maʼrifat” degan ezgu gʻoya asosida islom dinining insonparvarlik mohiyatini, tinchlik va doʻstlik kabi olijanob maqsadlarga xizmat qilishini targʻib etish kun tartibimizdagi doimiy masalalardan biri boʻlib qoladi”.

Ushbu maqolada yurt va tinchlikning asosiy tamoyillari maqsadi va rejalari yoritilgan,tinchlikning naqadar buyuk nemat ekanini bolaligimizdan qulogimizga quyib kelishgan uni asrash,avaylash har birimizni burchimiz va holangki bu tinchlikga shunchaki erishmadik milyonlab bobolarimiz buyuk mutafakirlarimiz vatanimizni ozod va hur bolishi uchun jon olib jon berishgan, vatan tuygusi ular uchun nomus masalasi edi.Bu vattani omonat sifatida oldik va uni tinch holda kelajak avlodga topshirishimiz  lozim.   Vatanni asrash -Iymondandir.

A`zaldan oilaga muqaddas dargoh deb qaralgan. Undagi tinchlik, totuvlik, eng avvalo er-xotin munosabatlariga bog`liqdir. Chunki er–xotin bir-birini tushunsa e`zozlasa xar ikkisi o`zining oiladagi ma`sulliyatini his etsalar, ana shu xonadondan fayz-baraka arimaydi. Oramizda esa arzimagan gap so`zlarga, o`tkinchi qiyinchiliklarga dosh berolmay oilasiga putur yetkazayotganlar ham uchrab turadi.